Masnavi-ye Maʿnavi
بخش ۱۱۶ - بیان آنک روح حیوانی و عقل‌ِ جزوی و وهم و خیال بر مثال دوغند و روح کی باقیست درین دوغ هم‌چون روغن پنهانست
(d4-sh116, daftar 4, 21 beyts)
────────────────────────────────────────────────────────

  M4:3026
    جوهر صدقت خفی شد در دروغ
    هم‌چو طعم روغن اندر طعم دوغ

  M4:3027
    آن دروغت این تن فانی بود
    راستت آن جان ربانی بود

  M4:3028
    سال‌ها این دوغ تن پیدا و فاش
    روغن جان اندرو فانی و لاش

  M4:3029
    تا فرستد حق رسولی بنده‌ای
    دوغ را در خمره جنباننده‌ای

  M4:3030
    تا بجنباند به هنجار و به فن
    تا بدانم من که پنهان بود من

  M4:3031
    یا کلام بنده‌ای کان جزو اوست
    در رود در گوش او کاو وحی‌جو‌ست

  M4:3032
    اذن مؤمن وحی ما را واعی است
    آنچنان گوشی قرین داعی است

  M4:3033
    هم‌چنانکه گوش طفل از گفت مام
    پر شود ناطق شود او در کلام

  M4:3034
    ور نباشد طفل را گوش رشد
    گفت مادر نشنود گنگی شود

  M4:3035
    دایما هر کر اصلی گنگ بود
    ناطق آنکس شد که از مادر شنود

  M4:3036
    دان‌که گوش کر و گنگ از آفتی‌ست
    که پذیرای دم و تعلیم نیست

  M4:3037
    آنکه بی‌تعلیم بُد ناطق خداست
    که صفات او ز علت‌ها جداست

  M4:3038
    یا چو آدم کرده تلقینش خدا
    بی‌حجاب مادر و دایه و ازا

  M4:3039
    یا مسیحی که به تعلیم ودود
    در ولادت ناطق آمد در وجود

  M4:3040
    از برای دفع تهمت در ولاد
    که نزاده‌ست از زنا و از فساد

  M4:3041
    جنبشی بایست اندر اجتهاد
    تا که دوغ آن روغن از دل باز داد

  M4:3042
    روغن اندر دوغ باشد چون عدم
    دوغ در هستی برآورده علم

  M4:3043
    آنک هستت می‌نماید هست پوست
    وآنک فانی می‌نماید اصل اوست

  M4:3044
    دوغ روغن ناگرفتست و کهن
    تا بنگزینی بنه خرجش مکن

  M4:3045
    هین بگردانش به دانش دست دست
    تا نماید آنچ پنهان کرده است

  M4:3046
    زآنکه این فانی دلیل باقی است
    لابهٔ مستان دلیل ساقی است

────────────────────────────────────────────────────────
Source: ganjoor.net via masnavi.ai