পড়ুন› দফতর ২› অপরিচিত ব্যক্তির শেখের নিন্দা করা এবং শেখের মুরিদের তাকে উত্তর দেওয়া› দ্বিপদী ৩৩৩৬
M2:3336 — جان ما از جان حیوان بیشتر / از چه زان رو که فزون دارد خبر
M2:3336
অর্থ · به زبانِ تو — আপনার ভাষা · AI
برتری و ارزش جان انسان نسبت به جان حیوان، به دلیل آگاهی و دانش بیشتر اوست؛ هر چه آگاهی بیشتر باشد، مرتبهٔ جان بالاتر است.
مولانا در اینجا یک اصل اساسی در اندیشهٔ خود را بیان می‌کند: ارزش و مرتبهٔ «جان» به میزان «خبر» یا آگاهی آن بستگی دارد. او برای روشن شدن این مفهوم، یک مثال ملموس می‌آورد و انسان را با حیوان مقایسه می‌کند.
پرسش این است که چرا جان انسان از جان حیوان شریف‌تر و والاتر است؟ پاسخ مولانا ساده و عمیق است: چون انسان از آگاهی و معرفت بیشتری برخوردار است. حیوانات تنها از غرایز و حواس ظاهری خود آگاه‌اند، اما انسان علاوه بر آن، از قدرت تعقل، خودآگاهی، درک مفاهیم انتزاعی و توانایی کسب معرفت نسبت به حقایق عالم و مبدأ هستی برخوردار است. همین «آگاهی فزون‌تر» است که به جان او ارزشی بیشتر می‌بخشد.
این بیت مقدمه‌ای است برای توضیح یک سلسله مراتب در عالم هستی که کاملاً بر محور آگاهی استوار است. همان‌طور که جان انسان به دلیل آگاهی‌اش از حیوان برتر است، جان فرشتگان از انسان، و جان اولیای الهی (که مولانا از آنها با عنوان «خداوندان دل» یاد می‌کند) از فرشتگان نیز برتر است. این سلسله مراتب نشان می‌دهد که کمال نهایی، رسیدن به بالاترین درجهٔ آگاهی و معرفت است که در جان انسان کامل تجلی می‌یابد.
- زان رو
- از آن جهت، به آن دلیل
- فزون
- بیشتر، افزون
- خبر
- آگاهی، دانش، معرفت
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.