M2:1232 — چون به جِد حاکم بدو گفت این بِکن / گفت آری بر کنم روزیش من

이 시구는 길 한가운데 가시나무를 심은 남자에 대한 우화의 일부입니다. 사람들의 불평이 거세지자, 마침내 지역의 태수(حاکم, hākim)가 나서서 엄중하게 나무를 뽑으라고 명령합니다. 남자는 마지못해 동의하지만, 즉시 행동으로 옮기지 않고 “언젠가 하겠다”고 약속하며 책임을 회피합니다.

여기서 태수의 ‘진지한’(به جد, be jedd) 명령은 더 이상 무시할 수 없는 내면의 양심의 소리, 영적 스승의 가르침, 혹은 신의 경고를 상징합니다. 가시나무는 개인의 삶과 타인의 삶에 해를 끼치는 나쁜 습관, 악덕, 혹은 해결되지 않은 내면의 문제를 나타냅니다. 이 문제의 심각성을 알면서도 “내일”, “언젠가”라고 미루는 것은 인간의 보편적인 약점입니다.

루미는 이 이야기를 통해 미루는 습관의 위험성을 경고합니다. 바로 뒤따르는 구절에서 그는 시간이 흐를수록 가시나무(악덕)는 더욱 뿌리 깊고 강해지는 반면, 그것을 뽑아야 할 사람(‘나’)은 점점 늙고 약해진다고 지적합니다. 따라서 영적, 윤리적 결단은 ‘지금 당장’ 내려야 한다는 것이 이 우화의 핵심 교훈입니다.

Este verso es el punto de inflexión en la parábola del espino. La negligencia del hombre ya no es un asunto privado entre él y los transeúntes; ha escalado hasta requerir la intervención de la autoridad, el ḥākim (gobernador). La orden del gobernador es seria y directa («¡Arranca esto!»), reflejando un momento en que la vida o la conciencia exigen una acción decisiva contra una falta que se ha vuelto dañina.

La respuesta del hombre —«Sí, un día de estos lo arrancaré»— es el corazón de la lección de Rumi. Encarna la procrastinación espiritual. Reconoce el problema, pero pospone la solución. Esta promesa vacía de «mañana» o «un día de estos» es la trampa en la que cae el alma. En los versos siguientes, Rumi explica la locura de esta lógica: el espino (el mal hábito, el vicio) se hace más fuerte cada día, mientras que la persona (el que debe arrancarlo) se vuelve más débil con la edad. La tarea, por tanto, no hace más que volverse más difícil con cada día de retraso.

La parábola funciona como una advertencia contra la demora en el autoexamen y la purificación ética. Las «espinas» de nuestro carácter —ira, envidia, pereza, etc.— deben ser arrancadas cuando son brotes jóvenes y manejables. Esperar solo permite que echen raíces más profundas, causando más daño a nosotros mismos y a los demás, hasta que su eliminación se vuelve una tarea hercúlea, si no imposible.

این بیت نقطهٔ عطف داستان مردی است که بوتهٔ خاری در راه مردم کاشته است. تا اینجا، او به شکایت‌های مردم عادی بی‌اعتنا بوده، اما اکنون با یک مرجع قدرت، یعنی حاکم، روبرو شده است. لحن حاکم جدی است («به جِد») و نشان می‌دهد که دیگر تعارفی در کار نیست و باید اقدامی صورت بگیرد.

پاسخ مرد، «آری بر کنم روزیش من»، هستهٔ اصلی تمثیل مولوی است. او دستور را انکار نمی‌کند و حتی با آن موافقت می‌کند («آری»)، اما اجرای آن را به آینده‌ای نامعلوم موکول می‌کند («روزی»). این همان «تَسویف» یا به تعویق انداختن است؛ آفت بزرگی که در عرفان و اخلاق اسلامی بسیار نکوهش شده است. این پاسخ، ظاهرِ حرف‌شنوی دارد اما در باطن، فرار از مسئولیت و ادامهٔ همان سهل‌انگاری پیشین است.

مولوی با این بیت، صحنه را برای پیام اصلی داستان آماده می‌کند که در ابیات بعدی تشریح می‌شود: به تعویق انداختن توبه یا اصلاح یک عادت بد (کندن خاربن)، باعث می‌شود که آن عادت ریشه‌دارتر و قوی‌تر شود، در حالی که اراده و توانایی فرد برای مقابله با آن، با گذشت زمان و بالا رفتن سن، ضعیف و ضعیف‌تر می‌گردد.