قرائت› دفتر ۲› بخش ۶۵ - باز تقریر کردن معاویه با ابلیس مکر او را› بیت ۲۶۷۱
M2:2671 — ای برین شطرنج بهر یاد را / مات کرده صد هزار استاد را
M2:2671
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
ای ابلیس، تو آنچنان در فریبکاری استادی که صدها هزار انسان دانا و کارکشته را صرفاً برای سرگرمی و قدرتنمایی، شکست داده و به دام انداختهای.
این بیت بخشی از سخنان معاویه خطاب به ابلیس است. معاویه در حال برشمردن قدرتها و فریبکاریهای ابلیس در طول تاریخ است و او را به یک شطرنجباز بیرقیب تشبیه میکند. دنیا مانند صفحهٔ شطرنج است و انسانها، حتی استادان و دانایان، مهرههای این بازی هستند.
نکتهٔ اصلی بیت در عبارت «بهر یاد» نهفته است. این عبارت نشان میدهد که ابلیس این انسانهای بزرگ را نه در یک نبرد جدی و تمامعیار، بلکه گویی فقط برای تمرین و دستگرمی (یاد گرفتن) شکست میدهد. این تصویر، عمق مهارت و قدرت ویرانگر مکر ابلیس را به نمایش میگذارد. برای او، نابود کردن سرنوشت صدها هزار انسان برجسته، تنها یک بازی و تمرین ساده است و این موضوع، هراس و شگفتی معاویه را دوچندان میکند.
- بهر یاد
- برای یادگیری، به قصد تمرین، برای سرگرمی
- شطرنج
- استعاره از صحنهٔ دنیا و تقدیر انسانها
- استاد
- انسانهای دانا، کارآزموده و عارف
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.