পড়ুন› দফতর ৫› মাশাআল্লাহ কানা (আল্লাহ যা চেয়েছেন, তাই হয়েছে) এর অর্থ হলো, তার চাওয়া তার চাওয়া, এবং তার সন্তুষ্টি তার সন্তুষ্টি। অন্যদের ক্রোধ ও প্রত্যাখ্যানের কারণে তোমরা দুঃখিত হয়ো না। কানা শব্দটি অতীত কালবাচক হলেও, আল্লাহর কর্মের ক্ষেত্রে অতীত বা ভবিষ্যৎ থাকে না, কারণ আল্লাহর কাছে সকাল বা সন্ধ্যা নেই।› দ্বিপদী ৩১০৫
M5:3105 — قول بنده ایش شاء الله کان / بهر آن نبود که تنبل کن در آن
M5:3105
অর্থ · به زبانِ تو — আপনার ভাষা · AI
عبارت «ما شاء الله کان» به معنای تسلیم در برابر خواست خداست، اما این تسلیم نباید بهانهای برای تنبلی و دست کشیدن از تلاش و کوشش باشد.
مولانا در اینجا به تفسیر نادرستی از مفهوم «قضا و قدر» و عبارت قرآنی «ما شاء الله کان» (آنچه خدا خواست، شد) میپردازد. او هشدار میدهد که این عبارت، که بیانگر حاکمیت مطلق ارادهٔ الهی است، نباید بهانهای برای جبرگرایی و تنبلی شود. برخی گمان میکنند چون همه چیز به خواست خداست، پس تلاش انسان بیفایده است و میتوانند دست روی دست بگذارند.
مولانا این دیدگاه را رد میکند و در بیتهای بعدی توضیح میدهد که این عبارت، در واقع، یک انگیزهبخش (تحریض) است. دانستن اینکه فرمان نهایی از آنِ خداست، باید انسان را به اخلاص و جدیت بیشتر در بندگی و خدمت وادارد، نه به سستی. این سخن دعوتی است برای خالص کردن نیت و همسو کردن تلاش خود با ارادهٔ الهی، با این درک که نتیجهٔ نهایی در دست اوست. پس این عبارت رمز تلاش خالصانه است، نه مجوز تنبلی.
- ایش
- ضمیر ملکی برای سوم شخص مفرد، به معنی «او» یا «ـَش»
- شاء الله کان
- بخشی از عبارت «ما شاء الله کان»، یعنی: آنچه خدا خواست، همان شد.
- بهرِ
- برایِ، به خاطرِ
- تنبل کن
- تنبلی کنی، سستی بورزی
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.