পড়ুন› দফতর ৬› এই হাদিসের ব্যাখ্যা: “আমি যার মওলা, আলীও তার মওলা”; মুনাফিকরা তখন আপত্তি করেছিল যে, “আমাদের জন্য কি যথেষ্ট ছিল না যে, আমরা তার অনুগত ও দাসত্ব করেছি, তিনি আমাদের একটি নোংরা শিশুর দাসত্বও করতে বলছেন” ইত্যাদি› দ্বিপদী ৪৫৪০
M6:4540 — بی‌زبان گویند سرو و سبزه‌زار / شکر آب و شکر عدل نوبهار
M6:4540
অর্থ · به زبانِ تو — আপনার ভাষা · AI
In the same way that believers should give thanks for spiritual freedom, all of nature silently expresses its gratitude for the life-giving justice of God, symbolized by the rain and the arrival of spring.
This couplet is part of Rumi's defense of the Prophet Muhammad's designation of Ali as his successor, a spiritual guide or mawlā who brings freedom. Rumi has just urged believers to rejoice in this spiritual liberty, just as cypress trees and lilies do (M6:4538).
Here, he extends the metaphor. The natural world, though lacking a physical tongue, expresses its gratitude through its very existence. The flourishing cypress and the vibrant meadow are themselves a form of praise, a silent "thank you" for the water that sustains them and for the "justice" (ʿadl) of the new spring. Spring's justice is its perfect, life-giving balance, which revives the dead earth and allows every plant to grow. This is not just a pretty image; it's an argument by analogy. If even plants can express gratitude for their physical sustenance, how much more should human beings give thanks for the spiritual sustenance and freedom offered by a true guide?
The gratitude is not spoken in words but is embodied in the beauty, health, and vitality of the plants. Their flourishing state is their praise. This connects to a core Sufi idea: that the entire cosmos is in a state of worship, and that true gratitude is a state of being, not just a verbal formula.
- بی‌زبان
- Literally 'without a tongue'; speechless, silent, non-verbal. Here it emphasizes that gratitude can be expressed through one's state or condition, not just through words.
- عدل
- Justice, equity, balance. In this context, it refers to the perfect, life-giving order of nature as ordained by God, where spring arrives at the right time to revive the world.
- نوبهار
- New spring; the season of spring. It symbolizes renewal, resurrection, and divine grace manifesting in the physical world.
طبیعت، مانند درختان و گیاهان، با طراوت و سرسبزی خود و بی‌نیاز از کلام، شکرگزار نعمت‌های حیات‌بخش مانند آب و اعتدال بهاری است.
این بیت در ادامه‌ی تشویق مؤمنان به شادی و آزادی معنوی است. مولانا از مؤمنان می‌خواهد که مانند طبیعت در بهار، شکرگزاری خود را نه فقط با زبان، که با تمام وجود و «حال» خود نشان دهند. همان‌طور که سرو و سبزه‌زار برای رشد و زیبایی خود به آب و «عدل نوبهار» (یعنی اعتدال و شرایط مناسب فصل بهار) نیازمندند و این قدردانی را در سرسبزی و شکوفایی خود متجلی می‌کنند، مؤمن نیز باید برای نعمت آزادی روحانی که از طریق پیامبر و اولیا به او رسیده، با شادی و سرزندگی باطنی شکرگزار باشد.
در اینجا «بی‌زبان بودن» نکته‌ی کلیدی است. این اشاره به «زبان حال» دارد که از زبان گفتار (زبان قال) صادقانه‌تر و عمیق‌تر است. طبیعت شکایت نمی‌کند، بلکه با پذیرش و بهره‌گیری از آنچه به او می‌رسد، زیبایی می‌آفریند. این شکرگزاری وجودی، الگویی برای سالک است تا قدردان راهنمایی معنوی باشد که او را از اسارت نفس آزاد می‌کند و به او حیاتی تازه می‌بخشد.
- عدل نوبهار
- اعتدال و تناسب فصل بهار، شرایط مساعد بهاری برای رشد گیاهان
- بی‌زبان
- بدون استفاده از کلام، با زبان حال
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.