M2:1364 — پاکی این حوض بی‌پایان بود / پاکی اجسام کم میزان بود

En esta sección, Rumi utiliza la metáfora de un estanque (ḥawḍ, حوض) para representar el corazón del buscador espiritual. Este no es un estanque ordinario; como aclaran los versos siguientes, el corazón tiene un conducto secreto hacia el mar infinito de la Realidad Divina. Por lo tanto, su capacidad de purificación es inagotable.

El verso establece un contraste fundamental. La «pureza de los cuerpos» se refiere a la limpieza ritual o física, que es limitada y cuantitativa. Se puede agotar, como el agua en un recipiente pequeño. En cambio, la «pureza de este estanque» —la pureza del corazón vuelto hacia Dios— es cualitativa e infinita. No disminuye al purificar, porque su fuente es el océano divino. Rumi exhorta al lector a buscar esta purificación interior, que es la única verdaderamente transformadora, en lugar de conformarse con las purificaciones externas y limitadas del cuerpo o las formas religiosas superficiales.

مولانا در اینجا تمثیل «حوض» را برای توضیح دو نوع پاکی به کار می‌گیرد. «این حوض» که پاکی‌اش «بی‌پایان» است، استعاره از «دل» یا روح انسان است. همانطور که در بیت بعدی (۲:۱۳۶۵) تصریح می‌کند، دل مانند حوضی است که راهی پنهان به دریای بی‌کران حقیقت الهی دارد. بنابراین، ظرفیت پاک شدن و پاک ماندن آن نامحدود است، زیرا پیوسته از منبعی بی‌انتها مدد می‌گیرد.

در مقابل، «پاکی اجسام» قرار دارد. این پاکی، به طهارت ظاهری و فیزیکی اشاره دارد که محدود، موقتی و «کم میزان» (اندک) است. آب محدودی که برای شستشوی بدن به کار می‌رود، تمام می‌شود و بدن نیز دوباره آلوده می‌گردد. این پاکی ظاهری، اگر از منبع لایزال پاکی باطن (دل) سیراب نشود، به سرعت به پایان می‌رسد و نیازمند تکرار است.

پیام اصلی مولانا این است که طهارت حقیقی و پایدار، طهارت باطنی است. انسان نباید به پاکی ظاهری و محدود جسم خود مغرور شود، بلکه باید به حوض دل خود رجوع کند و از طریق آن، به دریای بی‌کران رحمت و پاکی الهی متصل گردد تا به طهارتی ماندگار دست یابد.