خواندن› دفتر ۳› بخش ۱۰ - جمع آمدن اهل آفت هر صباحی بر در صومعهٔ عیسی علیه السلام جهت طلب شفا به دعای او› بیت ۳۲۲
M3:322 — بیوفایی چون سگان را عار بود / بیوفایی چون روا داری نمود
M3:322
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
از آنجا که بیوفایی حتی در میان سگان نیز عیب و ننگی بزرگ شمرده میشود، تو چگونه جرأت میکنی و به خود اجازه میدهی که بیوفا باشی؟
مولانا در این بخش از داستان، وفاداری را به عنوان یک اصل بنیادین معنوی مطرح میکند. او برای نشان دادن زشتی پیمانشکنی، از مثالی ملموس و قدرتمند استفاده میکند: وفاداری سگ به صاحبش.
در ابیات قبل، مولانا توضیح میدهد که سگان چنان به صاحب خود و «درِ خانهٔ اول» که از آن نان خوردهاند وفادارند که اگر سگی از میانشان این اصل را زیر پا بگذارد، او را طرد کرده و میگزند تا به راه راست بازگردد. وفاداری جزئی از طبیعت و «شعار» آنهاست.
این بیت، نتیجهگیری کوبندهٔ این تمثیل است. مولانا با یک استفهام انکاری، خواننده را به چالش میکشد: اگر موجودی که از نظر رتبه پایینتر از انسان است (سگ)، بیوفایی را برای خود ننگ میداند، تو ای انسان که خود را اشرف مخلوقات میدانی، چگونه میتوانی بیوفایی کنی؟ این بیوفایی در وهلهٔ اول، پیمانشکنی در برابر «ولی نعمت» حقیقی، یعنی خداوند است. انسانی که به عهد خود با پروردگار وفادار نیست، از سگان نیز پستتر است. این بیت در واقع تلنگری است برای بیداری روح و یادآوری پیمان ازلی انسان با خالق خویش.
- عار
- ننگ، شرم، رسوایی
- روا داری
- جایز میشماری، اجازه میدهی
- نمود
- نشان دادن، آشکار کردن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.