पढ़िए› दफ़्तर 1› एक व्यापारी की कहानी जिसके पिंजरे में बंद तोते ने उसे भारत के तोतों को एक संदेश दिया, जब वह व्यापार के लिए जा रहा था› शेर 1560
M1:1560 — بر شما کرد او سلام و داد خواست / وز شما چاره و ره ارشاد خواست
M1:1560
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
طوطی زندانی از طریق بازرگان به طوطیان آزاد در هندوستان سلام می‌رساند و از آنها برای رهایی خود طلب یاری و راهنمایی می‌کند.
این بیت بخشی از پیام طوطی محبوس به خویشاوندان آزاد خود در هندوستان است. این پیام از زبان بازرگان نقل می‌شود. طوطی ابتدا ادب را رعایت کرده و «سلام» می‌رساند، اما بلافاصله به اصل مطلب می‌پردازد: «داد خواستن». این صرفاً یک گله و شکایت نیست، بلکه تقاضای عدالت و انصاف است. او وضعیت خود را – اسارت در قفس – در برابر آزادی مطلق آنها قرار می‌دهد و این تضاد را ناعادلانه می‌خواند.
نکتۀ کلیدی در مصراع دوم است: «چاره و ره ارشاد خواست». طوطی از آنها نمی‌خواهد که بیایند و او را نجات دهند، بلکه راهنمایی و راه چاره می‌طلبد. او به دنبال «ارشاد» است، یعنی هدایتی که به رهایی معنوی و فیزیکی منجر شود. این پرسش، داستان را از یک حکایت سادۀ حیوانی فراتر برده و به یک سؤال عرفانی تبدیل می‌کند: راه آزادی روح اسیر در قفس تن و دنیای مادی چیست؟ پاسخ طوطیان هندوستان در ادامه داستان، که تظاهر به مردن است، در واقع همین «ارشاد» و راهنمایی عملی برای رهایی است.
- داد خواست
- عدالت خواست، طلب انصاف کرد
- ره ارشاد
- راهنمایی، راه درست، طریق هدایت
- وز
- مخفف «و از»
The caged parrot's message to its free kin is a formal plea for help, asking them for both a solution to its captivity and spiritual guidance on how to endure it.
This couplet forms the core of the message the caged parrot sends with its owner to the free parrots of India. The message is not merely a social greeting; it is a formal and desperate appeal. The first half, with its call for dād (justice or redress), frames the parrot's captivity as a fundamental wrong that needs to be righted. This elevates the parrot's suffering from a personal misfortune to a matter of cosmic imbalance.
The second half specifies the help sought: a chārah (remedy, solution) and a rah-e ershād (path of guidance). This duality is crucial. The parrot seeks a practical way out of the cage, but also, and perhaps more importantly, spiritual counsel on how to find the right way forward while trapped. This introduces the central Sufi theme of the story: the soul, trapped in the 'cage' of the body and the material world, yearns not just for liberation but for guidance from those who are already spiritually free.
- داد
- Justice, redress, equity. A formal cry for help or appeal against a wrong, often addressed to a higher authority like a king.
- چاره
- A remedy, a solution, a stratagem, a way out of a difficulty.
- ارشاد
- Guidance, direction, showing the right way. It carries strong spiritual and ethical connotations, referring to the guidance given by a spiritual master (murshid).
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.