पढ़िए› दफ़्तर 1› एक व्यापारी की कहानी जिसके पिंजरे में बंद तोते ने उसे भारत के तोतों को एक संदेश दिया, जब वह व्यापार के लिए जा रहा था› शेर 1564
M1:1564 — یاد آرید ای مهان زین مرغِ زار / یک صبوحی در میان مرغزار
M1:1564
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
طوطی زندانی از طوطیان آزاد هندوستان می‌خواهد که هنگام خوشی و آزادی‌شان در چمنزارها، او را که در قفس اسیر و غمگین است، به یاد آورند.
این بیت بخشی از پیام طوطی زندانی به خویشاوندان آزاد خود در هندوستان است. طوطی با لحنی سرشار از حسرت و اندوه، تصویری از آزادی و سرخوشی یارانش را ترسیم می‌کند تا تضاد آن را با وضعیت اسفبار خود در قفس نشان دهد.
«صبوحی» نوشیدن شراب در صبحگاهان است که در اینجا نمادی از نهایت خوشی، فراغت و compañerismo (هم‌نشینی) است. «مرغزار» نیز مکان آزادی، سرسبزی و زندگی است. طوطی می‌گوید: «ای سروران و آزادگان (مهان)، در اوج شادی و آزادی‌تان، وقتی در چمنزارها برای خوشگذرانی بامدادی جمع می‌شوید، لحظه‌ای به یاد این پرنده‌ی ضعیف و نالان (مرغ زار) بیفتید.»
این درخواست صرفاً یک یادآوری نیست، بلکه شکایتی لطیف از بی‌وفایی دوستان و فراق است. این بیت، مقدمه‌ای برای ابیات بعدی است که در آن طوطی به طور مستقیم‌تری از تنهایی و درد جدایی سخن می‌گوید و از یارانش گله می‌کند که چرا او را در این «حبس» تنها گذاشته‌اند و خود در «گلستان» به سر می‌برند. در نگاهی عمیق‌تر، این زبان حالِ روحِ اسیر در قفسِ تن است که از عالَمِ معنا و ارواح آزاد، یاد می‌کند و خواهان رهایی است.
- مهان
- بزرگان، سروران. جمع «مِه» به معنی بزرگ.
- زار
- نالان، ضعیف، رنجور، بیچاره.
- صبوحی
- شراب بامدادی، نوشیدن در صبحگاه. در اینجا کنایه از خوشی و شادمانی است.
- مرغزار
- چمنزار، علفزار.
The caged parrot asks the free parrots in India to remember their imprisoned friend by drinking a morning cup of wine for him while they enjoy their freedom in the meadows.
This couplet is part of the message the caged parrot sends with its owner to the free parrots of India. The bird uses the imagery of a ṣabūḥī (a morning gathering for wine) to create a poignant contrast between its own suffering and their joyous freedom. A morning toast in a meadow (marghzār) is an image of pure, uninhibited pleasure and communion.
By asking them to perform this ritual 'in memory of this lamenting bird' (yād ārid... zīn murgh-i zār), the parrot is not just asking to be remembered. It is subtly accusing them of forgetting their bond of friendship while they revel in the liberty it has lost. The request is a gentle but sharp reminder of their shared identity and the injustice of its solitary confinement. This contrast between the cage and the meadow, bondage and freedom, is the central theme of the parrot's lament, which serves as a parable for the soul's imprisonment in the material world, longing for its spiritual home.
- مهان
- Plural of 'meh' (great one); 'O great ones,' 'O nobles.' A formal and respectful term of address.
- مرغِ زار
- 'Lamenting/miserable bird.' 'Zār' conveys a deep sense of wretchedness, complaint, and sorrow.
- صبوحی
- A morning-draught of wine, or the social gathering for drinking it. It evokes images of leisure, pleasure, and fellowship at the start of the day.
- مرغزار
- 'Meadow,' 'pasture,' or 'a place where birds flock.' It signifies a natural, open, and free environment, the opposite of the parrot's cage.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.