पढ़िए› दफ़्तर 1› उसके बीच का अंतर जो अल्लाह के लिए गरीब है और अल्लाह का प्यासा है और उसके बीच का अंतर जो अल्लाह से गरीब है और किसी और का प्यासा है› शेर 2762
M1:2762 — مرغ خانهست او نه سیمرغ هوا / لوت نوشد او ننوشد از خدا
M1:2762
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
این درویشِ دروغین مانند مرغی خانگی است که به زمین و غذای مادی وابسته است، نه مانند سیمرغ که در آسمان حقیقت پرواز میکند و روزیاش را مستقیماً از خدا میگیرد.
مولانا برای روشن کردن تفاوت میان سالک راستین و مدعی دروغین، از تمثیل دو پرنده استفاده میکند. درویش نمایشی که تمام هم و غمش رسیدن به لقمهای نان و کسب احترام از دیگران است، به «مرغ خانگی» تشبیه شده است. مرغ خانگی پرندهای است اهلی، زمینگیر و وابسته به دانه و غذایی که دیگران پیش پایش میریزند. اوج پروازش کوتاه و نگاهش به زمین دوخته شده است.
در مقابل، سالک حقیقی همچون «سیمرغ هوا» است؛ پرندهای افسانهای و بلندپرواز که نماد روح الهی و حقیقتجویی است. سیمرغ در اوج آسمانها پرواز میکند و به جهان مادی تعلق ندارد. روزی او نه از دست مخلوق، که مستقیماً از خوانِ بیکران الهی میرسد. این درویشِ دروغین، به تعبیر مولانا، «لوت مینوشد»، یعنی رزق مادی و توجه دیگران را طلب میکند، اما از سرچشمهٔ فیض الهی «نمینوشد» و با آن ارتباطی ندارد. این بیت، تمایز میان وابستگی به خلق و توکل به حق را به زیبایی به تصویر میکشد.
- سیمرغ هوا
- سیمرغِ آسمان؛ کنایه از سالک حقیقی و بلندمرتبه
- لوت
- غذا، طعام، خوردنی
- نوشیدن
- در اینجا به معنی خوردن و بهره بردن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.