पढ़िए› दफ़्तर 2› उस व्यक्ति की कहानी जो अपनी खोई हुई ऊँटनी ढूँढ़ रहा था और पूछ रहा था› शेर 2927
M2:2927 — از برای مژدگانی صد نشان / از گزافه هر خسی کرده بیان
M2:2927
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
برای طمع در پاداش، هر شخص بی‌ارزشی صدها نشانی و مشخصات بی‌اساس و ساختگی دربارهٔ شتر گمشده بیان می‌کرد.
این بیت در ادامهٔ داستان مردی است که شترش را گم کرده و برای یافتن آن مژدگانی تعیین کرده است. مولانا نشان می‌دهد که چگونه طمع، مردم را به دروغگویی و ادعاهای بی‌اساس وامی‌دارد. هر کسی از راه می‌رسد و برای آنکه خود را یابنده جلوه دهد و پاداش را بگیرد، بدون آنکه واقعاً چیزی دیده باشد، از خیال خود مشخصاتی برای شتر می‌سازد: یکی می‌گوید یک‌چشم بود، دیگری می‌گوید گوش‌بریده بود و آن یکی از رنگ و پشمش سخن می‌گوید.
نکتهٔ عمیق‌تر داستان در این است که این «شتر گمشده» نمادی از حقیقت یا معرفت الهی است و مرد جوینده، سالک راه حق است. «خسان» یا افراد بی‌ارزش، مدعیان دروغین معرفت هستند که برای کسب شهرت و مقام (مژدگانی)، ادعاهای گزاف و بی‌اساسی دربارهٔ حقیقت می‌کنند. آن‌ها به جای آنکه واقعاً به دنبال حقیقت باشند یا آن را یافته باشند، صرفاً با کلمات و توصیفات ساختگی، دیگران و حتی خودشان را فریب می‌دهند. مولانا با این تصویر ساده، ریاکاری و ادعاهای پوچ در مسیر معنویت را به نقد می‌کشد.
- مژدگانی
- پاداشی که به آورندهٔ خبر خوش داده می‌شود؛ انعام
- گزافه
- بیهوده، بی‌اساس، یاوه، از روی دروغ و اغراق
- خس
- آدم پست و بی‌ارزش، فرومایه (معنای اصلی: خار و خاشاک)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.