لوستل› دفتر ۳› په بلا کې د مومن تېښتې او بې صبرۍ تشبیه په دې ډول چې نخود او نور اړین توکي په دیګ کې جوش کیږي او راځي تر څو بهر ووځي› بيت ۴۱۷۱
M3:4171 — تا که مهمان باز گردد شکر ساز / پیش شه گوید ز ایثار تو باز
M3:4171
مانا · به زبانِ تو — ستاسو ژبه · AI
این رنج و سختی برای آن است که «مهمان» (یعنی روح انسانی) با شکرگزاری از تو یاد کند و ایثار تو را نزد «پادشاه» (یعنی خداوند) بازگو نماید.
این بیت در ادامهی تمثیل نخودی است که در دیگ در حال جوشیدن است و از رنج خود شکوه میکند. مولانا از زبان آشپز (نماد خداوند یا پیر راه) به نخود پاسخ میدهد که این جوشیدن و سختی، تنبیه و آزار نیست، بلکه فرآیندی برای تکامل و ارزشمند شدن است.
در اینجا، «مهمان» نماد روح انسانی یا جان است که قرار است از این نخودِ پختهشده تغذیه کند و نیرو بگیرد. این رنج، بهایی است که نخود برای تبدیل شدن به غذایی گوارا و پیوستن به مرتبهای بالاتر از وجود (یعنی حیات انسانی) میپردازد. بیت میگوید این فداکاری تو (ای نخود) بیهوده نیست؛ وقتی آن مهمان از تو بهرهمند شود، با شکر و سپاس از تو یاد خواهد کرد.
مهمتر آنکه، این «مهمان» در پیشگاه «شه» (شاه، کنایه از خداوند) از ایثار و از خودگذشتگی تو سخن خواهد گفت. به عبارت دیگر، تحمل این رنج و بلا، تو را در محضر حق ستوده و ارزشمند میسازد. این سختی، وسیلهای برای رسیدن به مقامی والاست که در آن، وجود ناچیز تو مورد توجه و قدردانی در بالاترین مرتبهی هستی قرار میگیرد.
- شکر ساز
- شکرگزار، سپاسگویان
- شه
- شاه، پادشاه؛ در اینجا کنایه از خداوند است.
- ایثار
- از خود گذشتگی، فداکاری، بخشیدن چیزی به دیگری در حالی که خود به آن نیاز داری.
- باز گوید
- دوباره بگوید، بازگو کند، تعریف کند.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.