M5:47 — یک زمان نبود معطل آن گَلو / نشنود از حکم جز امر کُلوا

Este verso es parte de la exégesis alegórica que hace Rumi de la historia coránica de Abraham y las cuatro aves (Corán 2:260). Rumi identifica a las aves con cuatro rasgos negativos del alma (nafs). El pato, en particular, simboliza la codicia (ḥirṣ), una voracidad insaciable que constantemente busca consumir más.

La «garganta» (galū) es una metonimia de este apetito sin fin. Nunca está «ociosa» (muʿaṭṭal), siempre está trabajando, buscando, tragando. La segunda línea agudiza la crítica al enmarcar esta codicia en un lenguaje teológico. De todos los mandatos divinos, la persona codiciosa solo escucha el imperativo «¡Comed!» (kulū), una alusión a los versos coránicos que permiten el sustento (p. ej., Corán 2:172). Sin embargo, esta escucha es selectiva y perversa: aísla el permiso para consumir de todos los demás mandatos que exigen moderación, gratitud, generosidad y recuerdo de Dios. La codicia convierte un permiso divino en una obsesión compulsiva, reduciendo la vida espiritual a un acto incesante de ingestión material.

این بیت در ادامهٔ تمثیل چهار مرغ نفس است که مولانا برای تفسیر آیهٔ «خُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ» (بقره: ۲۶۰) به کار می‌برد. در این تمثیل، «اردک» (بط) نماد «حرص» است. بیت پیشین توضیح داد که اردکِ حرص، همچون جویندهٔ گنج، مدام نوکش را در خاک فرو می‌برد تا چیزی بیابد.

این بیت، آن تصویر را کامل می‌کند: گلوی این اردک (یعنی طبیعتِ حرص) یک لحظه هم آرام و قرار ندارد و از کار نمی‌ایستد. از میان تمام احکام و فرمان‌های الهی، گویی فقط یک امر را شنیده و به آن عمل می‌کند: «کُلوا» یعنی «بخورید». این اشاره‌ای است به آیهٔ «كُلُوا وَاشْرَبُوا» (بخورید و بیاشامید) که در قرآن آمده، اما حرص آن را از معنای اصلی‌اش تهی کرده و به مجوزی برای مصرف‌گرایی سیری‌ناپذیر تبدیل کرده است. در واقع، فرد حریص، تمام دین و معنا را بهانه‌ای برای بلعیدن بیشتر دنیا می‌کند و گوشش به روی هر پیام معنوی دیگری بسته است.