Läs› Daftar 5› Berättelsen om slavflickan som drev ut sin lust med husfruns åsna och hade lärt den att driva ut lust som en människa. Hon satte en kalebass på åsnans penis så att den inte skulle överstiga gränsen. Husfrun fick reda på det, men såg inte den lilla kalebassen. Hon skickade iväg slavflickan med en ursäkt till en avlägsen plats och låg med åsnan utan kalebassen, och dog skamfullt. Slavflickan återvände sent och klagade: ”O min själ, o mitt klara öga, du såg penisen men inte kalebassen, du såg könet men inte det andra.” ”Varje ofullkomlig är förbannad”, det vill säga, varje ofullkomlig blick och förståelse är förbannad. Annars är de uppenbart ofullkomliga kropparna välsignade, inte förbannade. Läs om ”ingen skuld vilar på den blinde”, vilket förnekar skuld, förbannelse, förebråelse och vrede.› Vers 1369
M5:1369 — صد هزاران نام خوش را کرد ننگ / صد هزاران زیرکان را کرد دنگ
M5:1369
Betydelse · به زبانِ تو — Ditt språk · AI
شهوت عنانگسیخته، نیرویی ویرانگر است که میتواند خوشنامترین و هوشمندترین انسانها را به ورطهی رسوایی و حماقت بکشاند.
این بیت در ادامهی توصیف قدرت ویرانگر «شَرَه» یا شهوت نفسانی آمده است. مولانا در بیت قبل، شهوت را بدترین آفتِ راه سلوک معرفی میکند و در این بیت، دو پیامد وحشتناک آن را برمیشمارد.
نخست، شهوت آبروی انسان را بر باد میدهد. «نام خوش» یا اعتبار و حیثیت اجتماعی که شخص سالها برای به دست آوردن آن زحمت کشیده، میتواند در یک لحظه قربانی طغیان شهوت شود و به «ننگ» و بیآبرویی تبدیل گردد. این همان اتفاقی است که در داستان برای «خاتون» رخ میدهد؛ زنی با جایگاه اجتماعی بالا که در خفا، اسیر شهوتی حیوانی میشود و در نهایت با رسوایی هلاک میگردد.
دوم، شهوت عقل و هوش را زایل میکند. شهوت، «زیرکان» را «دنگ» و سرگشته میسازد. یعنی حتی باهوشترین افراد نیز وقتی در دام شهوت میافتند، قدرت تشخیص و تفکر منطقی را از دست میدهند و دست به اعمالی ابلهانه میزنند. خاتون داستان، زنی زیرک است که متوجه رابطهی پنهانی کنیز و خر میشود، اما در فهم «دقیقه کدو» (نکتهی ظریف کدو) که برای کنترل و ایمنی بود، کور و ناتوان میماند. این کوری عقلی، مستقیماً از غلبهی شهوت بر او ناشی میشود و او را به کام مرگ میفرستد. در نگاه مولانا، شهوت همچون پردهای ضخیم بر چشم عقل عمل میکند و زشت را زیبا، و خطر را فرصت جلوه میدهد.
- ننگ
- رسوایی، بیآبرویی، عار
- دنگ
- گیج، مات، سرگشته، حیران
Diskussion — Fråga om denna beyt — besvarad från Masnavi, med varje vers citerad
Ditt samtal stannar på denna enhet om du inte väljer att dela det.
Vad läsare har frågat0
Inga frågor har delats ännu — din kan bli den första.