Läs› Daftar 5› En berättelse som också svarar den deterministiske och bevisar fri vilja och riktigheten av bud och förbud, och förklarar att den deterministiskas ursäkt inte accepteras i någon religion eller någon tro, och inte leder till befrielse från straffet för den handling som har begåtts, precis som den deterministiska Iblis inte befriades när han sade: "eftersom du har förvillat mig." Och det lilla bevisar det stora.› Vers 3101
M5:3101 — هرچه گویی گفتهٔ می باشد آن / هر چه روبی رفتهٔ می باشد آن
M5:3101
Betydelse · به زبانِ تو — Ditt språk · AI
وقتی انسان از «شراب حق» سرمست میشود، دیگر ارادهٔ شخصی ندارد؛ گفتار و کردار او در واقع فعل و بیان خودِ آن حقیقت مستکننده است.
این بیت در ادامهٔ بحث جبر و اختیار، به حالتی استثنایی اشاره میکند. مولانا پیش از این استدلال کرده بود که انسان مسئول اعمال خویش است و نمیتواند گناهانش را به تقدیر الهی نسبت دهد. اما در اینجا، او به مقام والای عارفانی میپردازد که از خود بیخود شده و در ارادهٔ حق فانی گشتهاند. اینان، همچون مستان، دیگر از خود اختیاری ندارند.
استعارهٔ «می» یا شراب، نماد عشق الهی و جذبهٔ عرفانی است که وجود سالک را تسخیر میکند. در این حالت، فرد به ابزاری در دست حق تبدیل میشود. گفتار او دیگر کلام نفسانی خودش نیست، بلکه «گفتهٔ می» است؛ یعنی بازتابی از حقیقت الهی است. کردار او نیز، که به «روبیدن» (پاک کردن) تشبیه شده، از ارادهٔ او سرچشمه نمیگیرد، بلکه «رفتهٔ می» است؛ یعنی نیروی محرک آن، همان عشق الهی است. چنین شخصی به معنای واقعی کلمه «معذور» است، زیرا فاعل حقیقی اعمال او، خداوند است. این مقام، نقطهٔ مقابل آن جبریمسلکی است که از روی تنبلی و فرار از مسئولیت، گناه خود را به گردن خدا میاندازد.
- گفتهٔ می
- سخن یا گفتهای که منشأ آن شراب (عشق الهی) است، نه ارادهٔ شخص.
- روبی
- از مصدر «رُفتن»؛ جارو کنی، پاک کنی.
- رفتهٔ می
- جارو شده یا پاک شده توسط شراب؛ کنایه از کاری که به نیروی عشق الهی انجام شده است.
Diskussion — Fråga om denna beyt — besvarad från Masnavi, med varje vers citerad
Ditt samtal stannar på denna enhet om du inte väljer att dela det.
Vad läsare har frågat0
Inga frågor har delats ännu — din kan bli den första.