M2:2880 — نقض میثاق و عهود از احمقی‌ست / حفظ ایمان و وفا کار تقی‌ست

این بیت در داستان «مسجد ضرار» آمده است، جایی که منافقان برای فریب پیامبر و اثبات نیت خیر خود، پی‌درپی سوگندهای دروغین یاد می‌کنند. مولانا از این فرصت استفاده می‌کند تا یک اصل اخلاقی و معنوی را بیان کند.

از دیدگاه او، پیمان‌شکنی صرفاً یک گناه یا خطای اخلاقی نیست، بلکه ریشه در «حماقت» و کوته‌بینی دارد. فرد احمق، سود کوتاه‌مدت و آنیِ شکستن قول را می‌بیند، اما از پیامدهای ویرانگر آن بر اعتماد، شخصیت و سرنوشت معنوی خود غافل است. او نمی‌فهمد که با هر پیمان‌شکنی، پایه‌های وجودی خود را سست می‌کند.

در مقابل، «تقی» یا انسان پرهیزکار قرار دارد. او به دلیل عمق نگاه و درک معنوی، می‌داند که وفاداری و حفظ ایمان، تنها یک وظیفه نیست، بلکه بنیان شخصیت استوار و راه رسیدن به کمال است. برای او، وفای به عهد، تجلی ارتباط صادقانه‌اش با خدا و خلق است. بنابراین، این بیت تقابلی است میان کوته‌بینیِ حماقت‌آمیز و دوراندیشیِ برخاسته از تقوا.