อ่าน› Daftar 5› เรื่องราวของสาวใช้ที่ร่วมเพศกับลาของนายหญิง และนางได้ฝึกให้ลาประพฤติตามตัณหาของมนุษย์ด้วยการสอดฟักทองเข้าไปในอวัยวะเพศของลาเพื่อไม่ให้เกินขนาด นายหญิงรู้เรื่องเข้า แต่ไม่เห็นฟักทอง นางจึงส่งสาวใช้ไปที่ไกลๆ ด้วยข้ออ้าง แล้วนางก็ร่วมเพศกับลาโดยไม่มีฟักทอง และถูกทำลายด้วยความอัปยศ สาวใช้กลับมาตอนดึกและคร่ำครวญว่า “โอ้ชีวิตของฉัน! โอ้แสงสว่างในดวงตาของฉัน! เจ้าเห็นอวัยวะเพศ แต่ไม่เห็นฟักทอง เจ้าเห็นการกล่าวถึง แต่ไม่เห็นสิ่งอื่นใด” ทุกสิ่งที่บกพร่องย่อมถูกสาปแช่ง หมายถึงทุกมุมมองและความเข้าใจที่บกพร่องย่อมถูกสาปแช่ง และหากไม่เช่นนั้น คนพิการทางกายก็ย่อมได้รับความเมตตา ไม่ใช่ถูกสาปแช่ง จงอ่าน ‘ไม่มีความลำบากใดๆ แก่คนตาบอด’ ซึ่งเป็นการปฏิเสธความลำบาก การปฏิเสธคำสาปแช่ง และการปฏิเสธการตำหนิและพระพิโรธ› โคลงคู่ 1388
M5:1388 — صحن خانه پر ز خون شد زن نگون / مرد او و برد جان ریب المنون
M5:1388
ความหมาย · به زبانِ تو — ภาษาของคุณ · AI
در نتیجهٔ این عمل، صحن خانه از خون زن پر شد و او با چهرهای بر زمین افتاده، مُرد؛ گویی که مرگ مقدر، جان او را با خود برد.
این بیت، اوج فاجعهبار داستان را به تصویر میکشد. زن که از روی شهوت و حسادت، بدون آگاهی از «دقیقهٔ کدو» (یعنی راز کنترل نفس) به تقلید کورکورانه از کنیزک پرداخت، به شکلی هولناک و فضاحتبار کشته میشود. تصویر «صحن خانه پر ز خون» و «زن نگون» (واژگون، با صورت بر زمین افتاده) شدت خشونت و حقارت مرگ او را نشان میدهد.
مولانا از این صحنهٔ تکاندهنده برای بیان یک حقیقت عرفانی عمیق استفاده میکند: پیروی از امیال «نفس بهیمی» یا نفس حیوانی (که در اینجا خر نماد آن است) بدون کنترل و معرفت، سرانجامی جز هلاکت و رسوایی ندارد. آن زن، نماد سالکی است که ظاهر یک عمل را میبیند اما از باطن و حکمت آن بیخبر است. او گمان میکند که میتواند بدون رعایت حدود و کنترلهای لازم (کدو)، به کام دل برسد، اما در واقع خود را قربانی شهوت افسارگسیختهٔ خویش میکند.
عبارت «ریب المنون» که از قرآن گرفته شده، به «حوادث دهر» یا «مرگ مقدر» اشاره دارد. مولانا با به کار بردن این ترکیب، مرگ زن را نه یک اتفاق ساده، بلکه نتیجهٔ قطعی و حتمی قانونی معنوی معرفی میکند: هرکس که تسلیم نفس سرکش شود، چنین سرنوشت شومی در انتظار اوست. این مرگ، مرگی عادی نیست، بلکه مرگی است آمیخته با فضاحت که در ابیات بعدی، مولانا آن را «عذاب الخزی» یا عذاب رسوایی مینامد.
- نگون
- واژگون، سرنگون، کسی که با صورت به زمین افتاده است
- ریب المنون
- ترکیبی قرآنی به معنای حوادث روزگار، پیشامد بد، مرگ مقدر
บทสนทนา — ถามเกี่ยวกับบทกลอนนี้ — ตอบจากมัษนาวี พร้อมอ้างอิงทุกบทกลอน
บทสนทนาของคุณจะอยู่บนอุปกรณ์นี้ เว้นแต่คุณจะแบ่งปัน
สิ่งที่ผู้อ่านถาม0
ยังไม่มีคำถามที่แบ่งปัน — คำถามของคุณอาจเป็นคำถามแรก