อ่าน› Daftar 5› เรื่องราวของสาวใช้ที่ร่วมเพศกับลาของนายหญิง และนางได้ฝึกให้ลาประพฤติตามตัณหาของมนุษย์ด้วยการสอดฟักทองเข้าไปในอวัยวะเพศของลาเพื่อไม่ให้เกินขนาด นายหญิงรู้เรื่องเข้า แต่ไม่เห็นฟักทอง นางจึงส่งสาวใช้ไปที่ไกลๆ ด้วยข้ออ้าง แล้วนางก็ร่วมเพศกับลาโดยไม่มีฟักทอง และถูกทำลายด้วยความอัปยศ สาวใช้กลับมาตอนดึกและคร่ำครวญว่า “โอ้ชีวิตของฉัน! โอ้แสงสว่างในดวงตาของฉัน! เจ้าเห็นอวัยวะเพศ แต่ไม่เห็นฟักทอง เจ้าเห็นการกล่าวถึง แต่ไม่เห็นสิ่งอื่นใด” ทุกสิ่งที่บกพร่องย่อมถูกสาปแช่ง หมายถึงทุกมุมมองและความเข้าใจที่บกพร่องย่อมถูกสาปแช่ง และหากไม่เช่นนั้น คนพิการทางกายก็ย่อมได้รับความเมตตา ไม่ใช่ถูกสาปแช่ง จงอ่าน ‘ไม่มีความลำบากใดๆ แก่คนตาบอด’ ซึ่งเป็นการปฏิเสธความลำบาก การปฏิเสธคำสาปแช่ง และการปฏิเสธการตำหนิและพระพิโรธ› โคลงคู่ 1406
M5:1406 — دانه کمتر خور مکن چندین رفو / چون کلوا خواندی بخوان لا تسرفوا
M5:1406
ความหมาย · به زبانِ تو — ภาษาของคุณ · AI
در بهره بردن از لذتها میانهرو باش و فقط به بخشی از دستور که به نفعت است توجه نکن، بلکه کل آن را در نظر بگیر تا از عواقب ویرانگر زیادهروی در امان بمانی.
این بیت در ادامهی داستان کنیزک و خاتون است و به شکل مستقیم به مفهوم «حرص» و «دانش ناقص» میپردازد. مولانا با استفاده از استعارهی «دانه» که هم به طعمهی درون دام اشاره دارد و هم به لذتهای دنیوی، به خواننده هشدار میدهد که زیادهروی در کامجویی، او را گرفتار میکند. «رفو کردن» در اینجا به معنای تلاشهای بیهوده برای جبران خسارتهای ناشی از طمع است؛ وقتی آسیب اصلی وارد شد، دیگر وصلهپینه کردن فایدهای ندارد.
بخش دوم بیت، این پند اخلاقی را با ارجاعی هوشمندانه به قرآن کریم تقویت میکند. آیه «...كُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا...» (اعراف، ۳۱) که میگوید «بخورید و بیاشامید ولی اسراف نکنید»، به زیبایی مثال خاتون را روشن میکند. خاتون فقط بخش اول آیه، یعنی «کلوا» (بخورید) را دید و به آن عمل کرد – یعنی فقط به لذت و کامجویی توجه کرد. اما بخش دوم و شرط اصلی، یعنی «لا تسرفوا» (اسراف نکنید) را نادیده گرفت. او اصل احتیاط و محدودیت (کدو) را ندید و هلاک شد. این بیت در واقع چکیدهی کل داستان است: نگاه ناقص به معرفت و حقیقت، و عمل کردن بر اساس آن، به نابودی میانجامد. انسان باید هم جواز بهرهمندی را ببیند و هم حد و مرز آن را بشناسد.
- رفو
- وصله کردن، ترمیم کردن پارگی. در اینجا کنایه از تلاش برای جبران خسارت است.
- کلوا
- به زبان عربی یعنی «بخورید». اشاره به بخشی از آیه ۳۱ سوره اعراف در قرآن است.
- لا تسرفوا
- به زبان عربی یعنی «اسراف نکنید». بخش دوم و محدودکننده همان آیه قرآنی است.
บทสนทนา — ถามเกี่ยวกับบทกลอนนี้ — ตอบจากมัษนาวี พร้อมอ้างอิงทุกบทกลอน
บทสนทนาของคุณจะอยู่บนอุปกรณ์นี้ เว้นแต่คุณจะแบ่งปัน
สิ่งที่ผู้อ่านถาม0
ยังไม่มีคำถามที่แบ่งปัน — คำถามของคุณอาจเป็นคำถามแรก