M5:27 — نکته‌های مشکل باریک شد / بند طبعی که ز دین تاریک شد

این بیت در ادامه‌ی توصیف کسانی است که از نور حقیقت روی‌گردانند. مولانا چنین افرادی را به حیوانات شب‌رو مانند موش تشبیه می‌کند که از روشنایی گریزانند و در تاریکی جولان می‌دهند.

در این بیت، مولانا نتیجه‌ی این تاریکی درونی را بیان می‌کند. وقتی «طبع» یا سرشت بنیادین یک فرد به دلیل بی‌دینی و غفلت، تاریک و ظلمانی می‌شود، توانایی او برای فهم حقایق معنوی از بین می‌رود. «نکته‌های مشکل» همان معارف عمیق و ظرایف روحانی است که درک آن‌ها نیازمند چشم بصیرت و قلبی نورانی است. این نکته‌ها برای طبع تاریک، «باریک» می‌شوند؛ یعنی آن‌قدر ظریف و غیرقابل دسترس به نظر می‌آیند که گویی وجود ندارند. در واقع، مشکل از آن نکته‌ها نیست، بلکه از گیرنده‌ی تاریک است که ابزار لازم برای دریافت آن‌ها را ندارد.

بنابراین، بیت بر این اصل تأکید می‌کند که استعداد معنوی و قابلیت درک حقیقت، امری اکتسابی و وابسته به پاکی درون است. کسی که خود را در تاریکیِ وهم و طبیعتِ مادی حبس کرده، نمی‌تواند انتظار داشته باشد که خورشید معرفت بر او بتابد.