بخش ۱۳۱ - درک وجدانی چون اختیار و اضطرار و خشم و اصطبار و سیری و ناهار به جای حس است کی زرد از سرخ بداند و فرق کند و خرد از بزرگ و طلخ از شیرین و مشک از سرگین و درشت از نرم به حس مس و گرم از سرد و سوزان از شیر گرم و تر از خشک و مس دیوار از مس درخت پس منکر وجدانی منکر حس باشد و زیاده که وجدانی از حس ظاهرترست زیرا حس را توان بستن و منع کردن از احساس و بستن راه و مدخل وجدانیات را ممکن نیست و العاقل تکفیه الاشارة

การรับรู้ด้วยสัญชาตญาณ เช่น การเลือกและการบังคับ ความโกรธและความอดทน ความอิ่มและความหิว ย่อมทำหน้าที่เหมือนประสาทสัมผัสที่แยกแยะสีเหลืองจากสีแดง และแยกแยะขนาดเล็กจากขนาดใหญ่ และรสขมจากรสหวาน และชะมดจากมูลสัตว์ และผิวหยาบจากผิวนุ่มด้วยการสัมผัส และความร้อนจากความเย็น และความร้อนระอุจากนมร้อน และความเปียกจากความแห้ง และการสัมผัสกำแพงจากการสัมผัสต้นไม้ ดังนั้น ผู้ที่ปฏิเสธการรับรู้ด้วยสัญชาตญาณก็คือผู้ที่ปฏิเสธประสาทสัมผัส และยิ่งไปกว่านั้น การรับรู้ด้วยสัญชาตญาณยังชัดเจนกว่าประสาทสัมผัส เพราะประสาทสัมผัสสามารถปิดและป้องกันจากการรับรู้ได้ แต่การปิดกั้นเส้นทางและการเข้าถึงการรับรู้ด้วยสัญชาตญาณนั้นเป็นไปไม่ได้ และผู้มีปัญญาก็เพียงพอแล้วด้วยการบอกใบ้