Magbasa› Daftar 2› Ang pagbagsak ni Iblis kay Mu'awiya mula sa asno, at ang pagtatago at pagdadahilan, at ang sagot ni Mu'awiya sa kanya› Taludtod 2618
M2:2618 — گفت نی نی این غرض نبود تو را / که بخیری رهنما باشی مرا
M2:2618
Kahulugan · به زبانِ تو — Iyong wika · AI
معاویه با قاطعیت نیت خیر ابلیس را رد میکند و میگوید محال است که هدف تو از بیدار کردن من، هدایت من به کار نیک بوده باشد.
این بیت، نقطه اوج شک و بدگمانی معاویه به ابلیس است. ابلیس ادعا کرده که او را برای نماز بیدار کرده تا کار خیری انجام دهد و حتی به حدیث پیامبر («عَجِّلوا الطاعاتِ قَبلَ الفَوت») استناد کرده است. اما معاویه، که نماد انسان زیرک و آگاه به نفس اماره است، فریب این ظاهر خیرخواهانه را نمیخورد.
پاسخ او با «نی نی» (نه، هرگز) آغاز میشود که تأکیدی قاطع بر رد ادعای ابلیس دارد. معاویه به خوبی میداند که ذات و «غرض» اصلی ابلیس، گمراه کردن است، نه راهنمایی به «خیر». او این تناقض آشکار میان عمل ظاهری (بیدار کردن برای نماز) و نیت باطنی فاعل (شیطان) را تشخیص میدهد.
مولانا در اینجا درسی کلیدی در عرفان عملی ارائه میدهد: مهمترین چیز، شناخت نیتها و انگیزههای پنهان در پس اعمال است، چه اعمال دیگران و چه اعمال خودمان. یک عمل ظاهراً نیکو اگر از انگیزهای پلید سرچشمه بگیرد، ارزشی ندارد و حتی میتواند دامی خطرناک باشد. معاویه در اینجا از این اصل پیروی میکند و به جای پذیرش سادهلوحانهی یک لطف، به ماهیت لطفکننده مینگرد و انگیزهی واقعی او را به چالش میکشد.
- نی نی
- نه هرگز، ابداً، به هیچ وجه (برای تأکید شدید در نفی)
- غرض
- قصد، نیت، هدف (بهویژه نیت پنهانی)
- رهنما
- راهنما، هدایتکننده
Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin
Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.
Mga itinanong ng mambabasa0
Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.