Magbasa› Daftar 2› Muling ipinaliwanag ni Iblis ang kanyang panlilinlang› Taludtod 2730
M2:2730 — تو گنه بر من منه کژ کژ مبین / من ز بد بیزارم و از حرص و کین
M2:2730
Kahulugan · به زبانِ تو — Iyong wika · AI
این بیت از زبان ابلیس است که به انسان میگوید: «گناه خود را به گردن من نینداز و با بدبینی مرا قضاوت نکن. من خودم از حرص و کینه و هر بدی دیگری بیزارم.»
این بیت بخشی از دفاعیهی ابلیس در مثنوی است. مولانا در اینجا، برخلاف تصور رایج، ابلیس را به سخن میآورد تا یک حقیقت عمیق روانشناختی و عرفانی را بیان کند: انسانها تمایل دارند مسئولیت گناهان و خطاهای خود را به یک نیروی بیرونی فرافکنی کنند.
ابلیس میگوید: «کجبین نباش و گناه خود را به من نسبت نده.» این «کج دیدن» اشاره به همان نگاه سطحی و فریبکارانهای دارد که انسان برای تبرئهی نفس خود به کار میبرد. در ابیات قبل، مولانا این نفس را به روباهی تشبیه کرده که به طمع «دنبه» (نماد لذتهای نفسانی) به سوی دام میرود. این طمع و شهوت است که چشم عقل را کور میکند، نه وسوسهی مستقیم ابلیس.
نکتهی تکاندهنده در مصراع دوم است: «من ز بد بیزارم و از حرص و کین». ابلیس، که نماد شر است، ادعا میکند که خود از شر بیزار است. این گفته به این معناست که گناه اصلی او تکبر در برابر امر الهی بود، نه حرص و کینهای که انسانها در زندگی روزمره اسیر آن هستند. در واقع، او با این حرف انسان را به خودش بازمیگرداند و میگوید ریشهی بسیاری از گناهان شما در صفاتی است که حتی من هم از آن بیزارم. این یک طعنهی قدرتمند است تا انسان از سرزنش دیگران دست بردارد و به اصلاح نفس خود بپردازد.
- منه
- نگذار، قرار نده (فعل نهی از نهادن)
- کژ
- کج، نادرست، با انحراف
- کین
- کینه، دشمنی، نفرت عمیق
Talakayan — Magtanong tungkol sa beyt na ito — sasagutin mula sa Masnavi, bawat taludtod ay tutukuyin
Ang iyong usapan ay mananatili sa device na ito maliban kung ibabahagi mo.
Mga itinanong ng mambabasa0
Wala pang naibabahaging tanong — ang sa iyo ay maaaring maging una.