Oku› Defter 5› Cariyenin hanımın eşeğiyle şehvetini gidermesi ve eşeği keçi ve ayı gibi insanî şehvetini gidermeye alıştırması, ve eşeğin uzvuna bir kabak takması ki haddini aşmasın. Hanım bunu fark etti ama kabağın detayını görmedi. Cariyeyi bahane ederek uzak bir yere gönderdi ve eşekle kabaksız birleşti ve rezillikle helak oldu. Cariye geç vakitte geri döndü ve şöyle feryat etti: “Ey canım ve ey gözümün nuru, uzvu gördün de kabağı görmedin. Zikri gördün de diğerini görmedin.” “Her eksik lanetlenmiştir” yani her eksik görüş ve anlayış lanetlenmiştir; aksi halde cisim olarak zahiri eksikler rahmet olunmuşlardır, lanetlenmiş değil. “Köre günah yoktur” (Nur, 61) ayetini oku, günahı reddetmiş ve laneti, azabı ve gazabı reddetmiştir.› Beyit 1341
M5:1341 — جدّ را باید که جان بنده بود / زانک جد جوینده یابنده بود
M5:1341
Anlam · به زبانِ تو — Kendi dilin · AI
این بیت میگوید که تلاش جدی و پیگیرانه همواره به نتیجه میرسد و کسی که با تمام وجود در پی چیزی باشد، سرانجام آن را پیدا خواهد کرد.
این بیت یک قاعدهی کلی و اخلاقی است که مولانا در میانهی داستان کنیزک و خاتون بیان میکند. خاتون به دلیل لاغر شدن بیدلیل خرش، مشکوک شده و تصمیم میگیرد با جدیت و سماجت تمام، علت را کشف کند. مولانا با این بیت، داستان را برای لحظهای متوقف میکند تا بر اهمیت «جدیت» و «کوشش» تأکید ورزد. پیام این است که ارادهی قوی و جستجوی خستگیناپذیر، کلید دست یافتن به حقیقت و رسیدن به هدف است. همانطور که خاتون با پیگیری مداوم، سرانجام راز کنیزک و خر را کشف میکند، هر سالکی نیز در راه معنوی یا هر انسانی در اهداف دنیوی، اگر با جان و دل بکوشد، به مقصود خود خواهد رسید. این اصل که «جوینده، یابنده است» یکی از مفاهیم کلیدی در ادبیات عرفانی برای تشویق سالک به ثبات قدم در مسیر سلوک است.
- جدّ
- کوشش، تلاش جدی، پشتکار
- جان بنده بود
- کنایه از اینکه با تمام وجود و از صمیم قلب در خدمت آن باشد، تسلیم کامل آن باشد.
- زانک
- زیرا که، برای اینکه
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.