پڑھیے› دفتر ۳› اس بات کا بیان کہ 'اللہ' کہنا حق کے 'لبیک' کہنے کا عین ہے› بیت ۲۰۱
M3:201 — در همه عمرش ندید او درد سر / تا ننالد سوی حق آن بدگهر
M3:201
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
خداوند به فرعون که طینتی پلید داشت، هیچگاه رنج و دردی نداد تا او فرصت و بهانهای برای نالیدن به درگاه حق و طلب یاری از او پیدا نکند.
این بیت در ادامهٔ داستانی است که در آن، خداوند به بندهای پاسخ میدهد که چرا دعاهایش بیپاسخ میماند. پاسخ این است که خودِ توفیقِ دعا کردن و احساس نیاز و درد، بزرگترین پاسخ و «لبیک» خداوند است. مولانا برای اثبات این نکته، مثال نقضی میآورد: فرعون.
خداوند به فرعون نعمتهای ظاهری فراوانی مانند ثروت و پادشاهی بخشید، اما یک نعمت باطنی و بسیار مهم را از او دریغ کرد: «درد». منظور از «درد سر» در اینجا هرگونه رنج، سختی و نیازی است که انسان را به یاد خدا میاندازد و او را وادار به تضرع و زاری میکند. خداوند آن «بدگهر» را از این درد محروم ساخت تا او هرگز در موقعیت عجز قرار نگیرد و به سوی خدا روی نیاورد. این محرومیت، در حقیقت بزرگترین مجازات و نشانهٔ دور بودن او از لطف الهی است. بنابراین، داشتنِ درد و توانایی نالیدن به درگاه حق، خود یک موهبت بزرگ و نشانهٔ توجه خداوند به بنده است.
- بدگهر
- بدذات، بدطینت، کسی که اصل و ریشهاش ناپاک است.
- ننالد
- ناله نکند، زاری نکند.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.