پڑھیے› دفتر ۵› عام لوگوں کی عداوت کا سبب اور اولیاء اللہ سے ان کا بیگانہ رہنا جبکہ وہ انہیں حق کی طرف بلا رہے ہیں اور ابدی آب حیات کی طرف۔› بیت ۱۱۶۴
M5:1164 — عشق چون وافیست وافی میخرد / در حریف بیوفا میننگرد
M5:1164
معنی و شرح · به زبانِ تو — آپ کی زبان · AI
عشق، که ذاتاً وفادار است، تنها به دنبال انسانهای وفادار میگردد و به کسانی که در راه عشق پیمانشکن و بیثبات هستند، توجهی نمیکند.
این بیت در ادامهی توصیف دشواریها و شأن والای عشق بیان میشود. مولانا میگوید عشق یک رابطهی دوطرفه است که بر اساس وفاداری بنا میشود. همانطور که عشق خود «وافی» است، یعنی کامل و وفادار به پیمانش، در مقابل نیز تنها جویای یارانی است که اهل وفا باشند و در این راه پایداری کنند.
عشق به مثابهی یک خریدار هوشیار است که جنس اصل را از تقلبی تشخیص میدهد. او به «حریف بیوفا»، یعنی کسی که با اولین سختی و رنج میدان را خالی میکند و پیمان خود را میشکند، حتی نگاه هم نمیکند. این بیاعتنایی، بهای بیوفایی است. در ابیات بعدی، مولانا این وفاداری را به «عهد» و ریشهی درخت تشبیه میکند. عشق حقیقی به دنبال ریشهای استوار است، نه شاخ و برگهای ظاهری که با اولین باد فرو میریزند. بنابراین، شرط ورود به ساحت عشق و برخورداری از توجه آن، پایداری و وفای به عهد است.
- وافی
- وفادار، کامل، آنکه به عهد خود عمل میکند
- حریف
- همراه، یار، رقیب، طرف مقابل
- میننگرد
- نگاه نمیکند، توجه نمیکند
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.