اقرأ› دفتر ٢› هجوم الكلب على المتسول الأعمى› بيت ٢٣٧٤
M2:2374 — لاجرم اشفقن منها جمله‌شان / کند شد ز آمیز حیوان حمله‌شان
M2:2374
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
به همین خاطر است که عناصر بی‌جان (آب، خاک، آتش و باد) از پذیرش «امانت الهی» خودداری کردند، زیرا می‌دانستند که آمیخته شدن با جنبهٔ حیوانی وجود، توانایی و درک معنوی آن‌ها را از بین می‌برد.
این بیت به داستان قرآنی «عرضهٔ امانت» اشاره دارد (سوره احزاب، آیه ۷۲) که در آن خداوند امانت خود را بر آسمان‌ها و زمین و کوه‌ها عرضه کرد، اما آن‌ها از سنگینی بار مسئولیت آن ترسیدند و از پذیرش آن سر باز زدند (اَشفَقنَ مِنها) و انسان آن را پذیرفت.
مولانا در ابیات قبل توضیح می‌دهد که عناصر بی‌جان مانند خاک و آب و باد، با اینکه در ظاهر نسبت به ما بی‌خبرند، اما در حقیقت با خداوند در ارتباط و آگاهی کامل به سر می‌برند. آن‌ها برخلاف انسان، از حقایق معنوی غافل نیستند. این بیت نتیجه‌گیری می‌کند که همین آگاهی و بصیرت باعث شد که آن‌ها از پذیرش امانت الهی خودداری کنند. آن‌ها می‌دانستند که اگر این امانت را بپذیرند و با جنبهٔ «حیوانی» و نفسانی وجود ترکیب شوند (مانند انسان)، آن تیزبینی و قدرت روحانی‌شان «کُند» و ضعیف خواهد شد. این «آمیزش با حیوان» همان غفلت و کوری معنوی است که انسان دچار آن شده و او را از درک حقایق باز داشته است.
- لاجرم
- بنابراین، ناگزیر، به همین دلیل
- اشفقن منها
- از آن ترسیدند، از پذیرش آن خودداری کردند (اشاره به آیه ۷۲ سوره احزاب در قرآن)
- کند شد
- کُند شد، ضعیف شد، بی‌اثر شد
- آمیز حیوان
- آمیختن با جنبهٔ حیوانی، کنایه از نفس اماره و غرایز
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.