اقرأ› دفتر ٢› قصة الرجل الذي كان يبحث عن ناقته الضالة ويسأل عنها› بيت ٢٩٢٠
M2:2920 — رخت مانده بر زمین در راه خوف / تو پی اشتر دوان گشته بهطوف
M2:2920
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
این بیت وضعیت کسی را توصیف میکند که در جستجوی چیزی ارزشمند (شتر)، داراییهای دمدستی و حیاتی خود (اثاثیه) را در مسیری خطرناک رها کرده و به خطر انداخته است.
این بیت بخشی از تمثیل مردی است که شترش را گم کرده و در پی آن میگردد. مولانا تصویری واضح از غفلت و آشفتگی او ترسیم میکند: در حالی که کاروان رفته و شب نزدیک است، این مرد تمام اسباب و اثاثیهاش را در جادهای ناامن و پر از خطر رها کرده و خودش دیوانهوار به هر سو میدود تا شترش را پیدا کند.
در معنای عرفانی، این داستان، حکایت انسان سالک است. «شتر گمشده» (اشتر ضاله) نماد حقیقت، معرفت، یا خودِ حقیقی و الهی انسان است. «رخت» یا اثاثیه، نماد وجود مادی، عمر، و فرصتهای دنیوی است که خداوند به انسان بخشیده. «راه خوف» نیز همین زندگی دنیاست که پر از خطرات و تهدیدهای معنوی است.
نکتهٔ اصلی مولانا این است که انسان در جستجوی حقایق بزرگ، گاهی از اصلِ وجود و سرمایهٔ عمر خود غافل میشود. او آنچنان سرگرم پرسوجو از دیگران و دویدنهای بیهدف (طواف کردن) میشود که فراموش میکند گرانبهاترین داراییاش، یعنی خودِ وجود و لحظهٔ حال، بیدفاع و در معرض نابودی رها شده است. این جستجوی آشفته و بیرونی، بهجای آنکه او را به مقصد برساند، او را از داشتههای اصلیاش نیز محروم میکند.
- رخت
- اسباب، اثاثیه، بار و بنه
- راه خوف
- راه ترسناک، مسیر خطرناک
- پی
- در پی، به دنبالِ
- بهطوف
- در حال طواف کردن، چرخیدن، به هر سو دویدن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.