اقرأ› دفتر ٢› قصة الرجل الذي كان يبحث عن ناقته الضالة ويسأل عنها› بيت ٢٩٢٣
M2:2923 — باز میجویی نشان از هر کسی / ریشخندت میکند زین هر خسی
M2:2923
المعنى والشرح · به زبانِ تو — بلغتك · AI
این بیت به مردی اشاره دارد که چون شترش را گم کرده، از هر کسی سراغش را میگیرد و به همین دلیل، افراد فرومایه و نادان او را به باد تمسخر میگیرند.
این بیت در میانهی داستان مردی است که شترش را در کاروان گم کرده و با نزدیک شدن شب، وحشتزده به هر سو میدود و از همه سراغ شترش را میگیرد. او برای یافتن گمشدهاش حاضر است به هر کسی پاداش دهد.
مولانا در این بیت، وضعیت رقتانگیز او را به تصویر میکشد: از فرط استیصال، او معیار و تشخیصی برای پرسشگری ندارد و به هر کسی رو میاندازد. نتیجهی این کار این است که افراد پست و بیارزش (هر خسی) که از درک اضطراب و نیاز واقعی او عاجزند، او را مسخره میکنند. آنها به جای کمک، ضعف و آشفتگی او را دستمایهی خندهی خود قرار میدهند.
این داستان در لایهای عمیقتر، تمثیلی از سالک راه حقیقت است. «شتر گمشده» نماد حقیقت یا خودِ حقیقیِ انسان است که در هیاهوی زندگی دنیوی (کاروان) گم شده است. سالکِ سرگشته، برای یافتن این حقیقت، به هر سو رو میآورد و از هر کسی راهنمایی میطلبد. اما پرسیدن از افراد نااهل و مدعیان دروغین (خسان) نه تنها او را به مقصد نمیرساند، بلکه موجب تمسخر و گمراهی بیشتر او نیز میشود، چنانکه در ابیات بعدی، هر یک از این افراد برای گرفتن مژدگانی، نشانهای دروغین و ساختگی از شتر میدهند.
- خس
- آدم پست، فرومایه، بیارزش
- زین
- مخفف «از این»، به این دلیل، به خاطر این کار
- ریشخند
- مسخره کردن، استهزاء
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.