Oxu› Dəftər 5› Cariyənin xatunun eşşəyi ilə şəhvətini təmin etməsi və onu keçi və ayı kimi insan şəhvətini təmin etməyə öyrətməsi, eşşəyin qəzibinə balqabaq taxması ki, ölçüsündən aşmasın. Xatun bunu öyrəndi, lakin balqabağın incəliyini görmədi. Cariyəni bəhanə ilə uzaq bir yerə göndərdi və balqabaqsız eşşəklə birlikdə oldu və rüsvayçılıqla həlak oldu. Cariyə axşamüstü qayıdıb fəryad etdi ki, “Ey canım və ey gözümün nuru! Cinsiyyət orqanını gördün, balqabağı görmədin! Zikri gördün, o birini görmədin!” “Hər naqis məl’undur” demək, yəni hər naqis baxış və anlayış məl’undur. Əgər zahirdəki naqislər mərhumdurlarsa, məl’un deyillər. “Kora heç bir günah yoxdur” ayəsini oxu, günahı, lənəti, danlağı və qəzəbi inkar etdi.› Beyt 1394
M5:1394 — این بود اظهار سر در رستخیز / الله الله از تن چون خر گریز
M5:1394
Məna · به زبانِ تو — Sənin dilin · AI
در روز قیامت، حقیقت و باطن هرکس آشکار میشود؛ پس از این تن و نفس حیوانی که همچون خر عمل میکند، باید گریخت و به خدا پناه برد.
این بیت، نتیجهگیری اخلاقی و عرفانی داستان «خاتون و خر» است. مولانا مرگ فجیع آن زن را که شهوتش بر عقلش غلبه کرد، نمادی از سرنوشت نهایی انسان در روز قیامت (رستخیز) میداند. همانطور که در آن داستان، باطن حیوانی و شهوانی زن به شکلی وحشتناک آشکار شد و او را به هلاکت رساند، در قیامت نیز رازها و نیات درونی انسانها برملا خواهد شد.
نیمبیت دوم یک هشدار مستقیم و قوی است. مولانا «تن» یا همان «نفس بهیمی» (نفس حیوانی) را به خری تشبیه میکند که اگر مهار نشود، انسان را به نابودی میکشاند. فریاد «الله الله» برای تأکید بر خطر و لزوم بیداری است. پیام اصلی این است که باید از اسارت خواستههای پست جسمانی گریخت، چرا که پیروی کورکورانه از آنها، رسوایی و هلاکت ابدی را در پی دارد. این فرار، یک فرار معنوی به سوی خدا و ارزشهای الهی است.
- اظهار سر
- آشکار شدن راز، برملا شدن باطن
- رستخیز
- روز قیامت، روز زنده شدن مردگان
- الله الله
- صوتی برای هشدار، تأکید و پناه بردن به خدا
- تن چون خر
- کنایه از جسم و نفس حیوانی که اسیر شهوات است
- گریز
- فرار کن (فعل امر)
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.