पढ़िए› दफ़्तर 1› लोगों का अत्यधिक सम्मान और प्रसिद्ध होने का नुकसान› शेर 1855
M1:1855 — تن قفسشکل است، تن شد خار جان / در فریب داخلان و خارجان
M1:1855
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
جسم انسان که مانند قفسی برای روح است، وقتی مورد توجه و ستایش دیگران قرار میگیرد، به مانع و آزاری برای رشد معنوی روح تبدیل میشود.
در این بخش، مولانا در حال تبیین خطرات شهرت و مورد ستایش قرار گرفتن توسط مردم است. او جسم را به قفسی تشبیه میکند که روح در آن محبوس است. اما این قفس، وقتی دیگران آن را میبینند و شروع به تحسین و تملق میکنند، تبدیل به «خار جان» میشود؛ یعنی نه تنها یک محدودیت، بلکه یک آزار و مانع جدی برای روح میگردد.
«داخلان و خارجان» به معنای همهی مردم است، چه نزدیکان و خودیها و چه غریبهها. فریب آنها همان تعریفها و ستایشهایی است که در بیتهای بعدی به تفصیل میآید. وقتی مردم جسم و ظواهر فرد را میستایند، او را در معرض غرور و خودبینی قرار میدهند. این توجه ظاهری، روح را از مسیر اصلی خود که تعالی و معرفت است، منحرف میکند و جسم را که ابزاری برای سفر روح بود، به زنجیری دردناک تبدیل میسازد. در واقع، ستایش دیگران، دیوارهای این قفس را ضخیمتر و میلههایش را تیزتر میکند.
- خار جان
- مایهٔ رنج و آزار روح، مانع راه کمال معنوی
- فریب
- در اینجا به معنای ستایشها و تملقهای فریبنده و گمراهکننده
- داخلان و خارجان
- همگان، آشنایان و بیگانگان، دوستان و دیگران
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.