M1:1994 — ای بلال افراز بانگ سلسلت / زان دمی کاندر دمیدم در دلت

这句诗出自一段探讨神圣感召与灵性体验的篇章。鲁米引用了先知穆罕默德对他的宣礼员比拉勒（Bilal）所说的一句著名的话：“哦，比拉勒，用它（祈祷）来让我们安适吧！”（ارحنا یا بلال）。在此，鲁米将这句呼唤化为诗句，但赋予了更深的苏菲意涵。

先知在此并非简单地要求比拉勒履行宣礼的职责。他所渴望听到的，不是一种机械的、习惯性的召唤，而是一种发自灵魂深处的声音。这个声音的源头是“那口气息”（زان دمی），即神吹入人心中的灵感与生命之息。这不仅是创造亚当（阿丹）时的神圣气息，也是持续不断的、能使人瞬间进入超脱与狂喜状态的灵性体验。这种体验能让理性（عقل جزوی）“迷失”，让灵魂与神性直接相通。

因此，这句诗描绘了两种祈祷召唤：一种是凡俗的仪式，另一种则是能撼动天地、使听者（如穆圣本人）“忘我”（بی‌خویش）的灵性呐喊。鲁米借此强调，真正的灵性行为必须源于内在的神圣连接，而非外在的形式。比拉勒的声音之所以有如此力量，是因为它承载着那份直接源自神圣本源的“气息”。

این بیت بخشی از گفتگوی پیامبر اسلام با بلال حبشی، مؤذن ایشان است. پیامبر که مشتاق شنیدن اذان است، از بلال می‌خواهد که بانگ سر دهد. اما این یک درخواست معمولی نیست. مولانا از زبان پیامبر، منشأ و حقیقت صدای بلال را آشکار می‌کند.

«دم» یا نَفَس در اینجا استعاره‌ای از الهام و فیض معنوی است. پیامبر می‌گوید صدایی که از حنجرهٔ بلال برمی‌خیزد، صرفاً یک صوت فیزیکی نیست، بلکه تجلی و پژواک همان «دم الهی» است که از طریق پیامبر در قلب او دمیده شده است. این نَفَس، یادآور همان «نفخه‌ی روح» است که در قرآن به آفرینش آدم اشاره دارد. بنابراین، اذان بلال نه یک عمل فردی، بلکه تداوم یک فیض و الهام معنوی است که از منبعی بالاتر سرچشمه می‌گیرد.

در بافت کلی این بخش از مثنوی که دربارهٔ «نفحات ربانی» (نسیم‌های رحمت الهی) است، صدای بلال نمونه‌ای از همین نفحات است. پیامبر با گفتن «ارحنا یا بلال» (ای بلال، ما را به آسودگی برسان)، در واقع خود را در معرض این نسیم الهی قرار می‌دهد تا از طریق صوت ملکوتی بلال، به آرامش و وصل معنوی دست یابد. این بیت نشان می‌دهد که چگونه یک انسان می‌تواند به «نی» یا واسطه‌ای برای طنین‌انداز شدن نوای حق تبدیل شود.