पढ़िए› दफ़्तर 1› खलीफा का उपहार स्वीकार करना और उस उपहार और उस घड़े से पूर्ण बेनियाज़ी के साथ दान देना› शेर 2889
M1:2889 — گر بگوید فقه، فقر آید همه / بوی فقر آید از آن خوش دمدمه
M1:2889
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
کلام انسان عاشق و نیازمند به حق، هر موضوعی که داشته باشد، بازتابدهندهٔ حال درونی او یعنی «فقر» و نیاز روحانی است و این حقیقت از سخنانش آشکار میشود.
این بیت در ادامهٔ این نکته است که کلام هر شخص، بازتابدهندهٔ حال درونی اوست. مولانا میگوید وقتی یک «مرد عاشق» (که در اینجا نماد انسان نیازمند به خداوند و رها از تعلقات است) سخن میگوید، مهم نیست که موضوع ظاهری کلامش چیست. حتی اگر دربارهٔ «فقه» که دانشی ظاهری و قاعدهمند است حرف بزند، شنونده از آن بوی «فقر» معنوی را استشمام میکند.
«فقر» در اینجا به معنای تهیدستی مادی نیست، بلکه اصطلاحی عرفانی و به معنای احساس نیاز مطلق به خداوند و خالی بودن از «خود» است. این بالاترین مقام برای سالک است. مولانا میگوید ذات و جوهر کلام چنین فردی، فقر اوست. بنابراین، کلمات او، هرچه که باشند، تنها ظرفی برای انتقال آن حال معنوی هستند. همانطور که در بیت بعد میگوید، اگر چنین کسی از «کفر» هم بگوید، از آن بوی «دین» و یقین به مشام میرسد، زیرا اصل، حال گوینده است نه صورتِ گفته.
- فقر
- در اصطلاح عرفانی، به معنای نیاز کامل به خداوند و احساس هیچبودن در برابر اوست، نه تنگدستی مالی.
- فقه
- دانش احکام و قوانین عملی دین اسلام.
- دمدمه
- سخن، گفتار، زمزمه.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.