قرائت› دفتر ۱› بخش ۱۹ - فهم کردن حاذقان نصاری مکر وزیر را› بیت ۴۵۴
M1:454 — ظاهر نُقره گر اسپیدست و نو / دست و جامه میسیه گردد ازو
M1:454
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این بیت یک تمثیل است: همانطور که نقرهی به ظاهر تمیز و سفید، دست و لباس را سیاه و آلوده میکند، سخنان فریبندهی وزیر نیز باطنی تیره و ویرانگر دارد.
مولانا برای روشن کردن ماهیت فریبکارانهی وزیر، از یک مثال ساده و ملموس استفاده میکند. وزیر، مانند قطعهای نقرهی نو و درخشان، ظاهری جذاب، پاک و معنوی دارد. سخنان او شیرین و خیرخواهانه به نظر میرسند. اما این فقط ظاهر ماجراست.
همانطور که دست زدن به نقره، با وجود ظاهر سفیدش، به مرور لکهای سیاه بر دست و جامه باقی میگذارد، تعالیم پنهانی و تأثیر واقعی وزیر نیز روح و جان پیروانش را تیره و آلوده میسازد. او در ظاهر مردم را به سوی خدا دعوت میکند (ظاهر سفید)، اما در باطن، ایمان و نیروی معنوی آنها را نابود میکند (اثر سیاه). این بیت بر قاعدهی مهمی در عرفان تأکید دارد: نباید فریب ظاهر را خورد و برای شناخت حقیقت، باید به «اثر» و نتیجهی یک پدیده یا یک شخص توجه کرد، نه صرفاً به حرفها و صورت بیرونی او.
- اسپید
- سفید
- میسیه گردد
- سیاه میشود
- ازو
- از او
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.