M1:507 — جامهٔ صد رنگ از آن خمِّ صفا / ساده و یک‌رنگ گشتی چون صبا

این بیت در ادامهٔ توصیف «خم عیسی» یا همان حقیقت معنوی واحد است. مولانا می‌گوید آن پادشاه یهودی که با مسیحیان دشمنی می‌کرد، از این حقیقت بی‌بهره بود و در دنیای کثرت و رنگ‌ها گرفتار بود.

مولانا برای نشان دادن قدرت این حقیقت واحد، مثالی می‌آورد: اگر یک «جامهٔ صد رنگ» که نماد کثرت، تعلقات دنیوی و تفاوت‌های ظاهری است، در «خمّ صفا» (خمرهٔ پاکی و زلالی) فرو رود، تمام رنگ‌های گوناگونش را از دست می‌دهد و «ساده و یک‌رنگ» می‌شود. این دگرگونی، آن را شبیه «صبا» یا نسیم صبحگاهی می‌کند که لطیف، بی‌رنگ و حیات‌بخش است و همه جا یکسان می‌وزد.

این تصویر، یک اصل مهم عرفانی را بیان می‌کند: راه رسیدن به حقیقت، گذشتن از کثرات و رنگ‌های عالم صورت و رسیدن به وحدت و بی‌رنگیِ عالم معناست. این بی‌رنگی، ملال‌آور نیست، بلکه مانند نسبت ماهی با آب زلال، عین حیات و آرامش است.