قرائت› دفتر ۱› بخش ۲۹ - اعتراض مریدان در خلوت وزیر› بیت ۶۰۲
M1:602 — اشکِ دیدهست از فراقِ تو دوان / آهِ آهست از میان جان روان
M1:602
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
این اعتراض ما از روی دشمنی نیست؛ بلکه اشکها و آههایی است که بیاختیار از درد جدایی تو از اعماق وجودمان جاری میشود.
مریدان در اینجا به وزیر (که نماد پیر یا مرشد است) توضیح میدهند که گله و شکایتشان نه از سر انکار و مخالفت، بلکه از سر عشق و درد فراق است. آنها حال خود را به پدیدههایی طبیعی و بیاختیار تشبیه میکنند: همانطور که اشک از چشم و آه از جان به هنگام دلتنگی جاری میشود، سخنان آنها نیز بازتابی غیرارادی از سوز درونیشان است.
این بیت مقدمهای است برای ابیات بعدی که در آن، مریدان خود را به ابزاری در دست حق تشبیه میکنند: چنگ، نِی، کوه، و مهرههای شطرنج. آنها میخواهند بگویند که فاعلیت حقیقی از خودشان نیست و هر ناله و فریادی که از ایشان برمیآید، در واقع پژواک اراده و تأثیر «تو» (پیر/حق) است. بنابراین، این «اعتراض» در حقیقت نوعی ابراز نیاز و بیان نهایت تسلیم در برابر معشوق است، نه یک طغیان عقلانی.
- فراق
- جدایی، دوری
- دوان
- جاری، روان، در حال دویدن
- روان
- جاری، در حرکت
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.