قرائت› دفتر ۲› بخش ۲۶ - فرمودن والی آن مرد را کی این خاربن را کی نشاندهای بر سر راه بر کن› بیت ۱۳۸۵
M2:1385 — پس فنون باشد جنون این شد مثل / خاصه در زنجیر این میر اجل
M2:1385
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
La locura divina no es un simple caos, sino un conjunto de artes y estados espirituales, especialmente cuando es inducida por el amor de Dios, el Príncipe Supremo.
Este verso culmina una breve sección donde Rumi celebra la «locura» (junūn) del amante de Dios. Lejos de ser una deficiencia mental, esta locura es una forma superior de conciencia. Los versos anteriores describen cómo cada eslabón de la cadena del Amado (Dios) induce una nueva forma de éxtasis, una nueva «técnica» o «arte» (fan) de la locura.
Rumi cita y transforma un proverbio: «La locura es un arte» (junūn funūn ast). Mientras que en el uso común podría significar que la locura tiene sus propios métodos extraños, Rumi lo eleva a un plano espiritual. La locura del místico es multifacética, una rica colección de estados y percepciones que son incomprensibles para la mente racional. Es una locura productiva y llena de sabiduría.
La segunda línea especifica la fuente de esta locura sublime: la «cadena de este excelso Príncipe». La cadena, que normalmente simboliza la esclavitud o la restricción, aquí es la atadura del amor divino, un vínculo deseado que libera al alma de las prisiones del ego y el mundo. El «Príncipe excelso» (mīr-i ajal) es una metáfora de Dios, cuya majestad y poder son la causa de este arrebato sagrado. Estar encadenado a Él no es una aflicción, sino el más alto honor y la fuente de las artes más profundas.
- فنون
- Plural de *fan*. Significa artes, habilidades, técnicas, tipos o variedades. Aquí se refiere a los múltiples estados y formas que adopta la locura mística.
- جنون
- Locura, demencia. En la terminología sufí, se refiere a la locura sagrada o el éxtasis divino, un estado en el que la razón ordinaria es superada por el amor abrumador a Dios.
- میر اجل
- «Príncipe excelso» o «gran señor». Una metáfora reverencial para Dios, destacando Su majestad y autoridad absoluta.
- خاصه
- Adverbio que significa «especialmente», «particularmente», «sobre todo». Enfatiza que la locura es especialmente artística cuando proviene de la fuente divina.
این بیت میگوید که دیوانگیِ عاشقانه، برخلاف جنون عادی، سرچشمهٔ هنرها و معرفتهای گوناگون است و این حقیقتی است که به یک مَثَل تبدیل شده، خصوصاً وقتی این دیوانگی از عشق به معشوق ازلی باشد.
مولانا در ابیات قبل، خود را «دیوانه» و «سودایی» معشوق میخواند و زنجیر عشق او را دارای حلقههایی توصیف میکند که هر یک، نوعی جدید از جنون و معرفت (فنون) به او میبخشد. این بیت نتیجهگیری آن سخن است.
در اینجا «جنون» به معنای دیوانگی رایج و بیماری روانی نیست، بلکه به معنای از خود بیخود شدن در راه عشق الهی است. این جنون، نه تنها ویرانگر نیست، بلکه خلاق و سازنده است و سرچشمهٔ «فنون» یا همان هنرها، مهارتها و بصیرتهای گوناگون میشود. مولانا میگوید این ایده آنقدر شناخته شده است که به یک «مَثَل» تبدیل گشته است.
عبارت «میرِ اَجَل» (امیر بزرگ و والا) به معشوق ازلی، یعنی خداوند، اشاره دارد. زنجیری که این امیر بر گردن عاشق میاندازد، زنجیر عشق و جذبهٔ الهی است. بنابراین، جنونی که از این زنجیر مقدس برمیخیزد، شریفترین و پربارترین نوع جنون است و عاشق را به مراتب بالایی از کمال و معرفت میرساند.
- فنون
- جمع «فن»؛ هنرها، مهارتها، شیوهها، معرفتهای گوناگون
- مثل
- ضربالمثل، سخن مشهور و رایج
- خاصه
- بهویژه، خصوصاً
- میر
- امیر، فرمانروا، سرور
- اجل
- بزرگتر، والاتر، شکوهمندتر
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.