Leggi› Libro 2› Mu'awiya insiste di nuovo con Iblis› Distico 2739
M2:2739 — گفته است الکذب ریب فی القلوب / گفت الصدق طمانین طروب
M2:2739
Significato · به زبانِ تو — La tua lingua · AI
این بیت به نقل از پیامبر اسلام، یک معیار درونی برای تشخیص راست از دروغ ارائه میدهد: دروغ در دل تردید و اضطراب میآورد، در حالی که راستی مایهی آرامش و اطمینان خاطری دلنشین است.
این بیت در میانهی گفتگوی معاویه و ابلیس قرار دارد. معاویه از ابلیس میخواهد که راست بگوید و ابلیس با طعنه میپرسد که تو چگونه میتوانی راست را از دروغ تشخیص دهی؟ معاویه در پاسخ، به معیاری که از پیامبر آموخته استناد میکند.
این معیار، یک محک یا سنگ محک درونی است و به تأثیر روانی کلام برمیگردد. کلام دروغ، حتی اگر ظاهر فریبندهای داشته باشد، در قلب شنونده (و حتی گوینده) نوعی شک، بیقراری و ناآرامی (رَیب) ایجاد میکند. مانند آب و روغنی است که با هم نمیآمیزند و فروغی ندارند. در مقابل، سخن راست، حتی اگر تلخ باشد، در نهایت به دل آرامش و اطمینانی عمیق و شادیآور (طمأنینهی طَروب) میبخشد. دل سالم، بهطور فطری، طعم این دو را از هم تشخیص میدهد.
مولانا این اصل عرفانی و روانشناختی را به عنوان کلیدی برای تمایز حقیقت از باطل در همهی امور معرفی میکند. او معتقد است که دل اگر از بیماری حرص و هوا و هوس پاک باشد، به این حس حقیقتسنج مجهز است و فریب ظواهر را نمیخورد.
- الکذب ریب فی القلوب
- عبارت عربی به معنی: دروغ، شک و تردید در دلهاست.
- الصدق طمانین
- عبارت عربی به معنی: راستی، مایهی آرامش و اطمینان است.
- طَروب
- شادیآور، طربانگیز، بسیار نشاطبخش.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.