পড়ুন› দফতর ৫› সেই দাসীর গল্প যে খাতুনের গাধার সাথে যৌনতায় লিপ্ত ছিল এবং তাকে ছাগল ও ভালুকের মতো মানুষের মতো যৌনতায় অভ্যস্ত করেছিল, আর গাধার লিঙ্গে একটি লাউ প্রবেশ করিয়ে রাখত যাতে সীমা অতিক্রম না হয়। খাতুন তা জানতে পারলেন, কিন্তু লাউয়ের সূক্ষ্মতা দেখতে পেলেন না। তিনি অজুহাত দেখিয়ে দাসীকে দূরে পাঠিয়ে দিলেন এবং গাধার সাথে লাউ ছাড়াই মিলিত হলেন এবং অপমানে ধ্বংস হলেন। দাসী রাতে ফিরে এলো এবং শোক করে বলল, 'ও আমার প্রাণ, ও আমার চোখের আলো! তুমি পুরুষাঙ্গ দেখলে, কিন্তু লাউ দেখলে না; তুমি লিঙ্গ দেখলে, কিন্তু অন্যটি দেখলে না।' 'কুল্লা নাকিস মালউন' অর্থাৎ, 'প্রত্যেক অসম্পূর্ণ দৃষ্টি ও বোধ অভিশপ্ত'। তা না হলে, দৃশ্যত অসম্পূর্ণ দেহাবয়ব যাদের, তারা অভিশপ্ত নয়, বরং রহমতপ্রাপ্ত। তোমরা পড়ো, 'অন্ধের উপর কোনো দোষ নেই'—এখানে দোষ, অভিশাপ, তিরস্কার ও ক্রোধের অস্বীকৃতি রয়েছে।› দ্বিপদী ১৩৮৩
M5:1383 — هم بر آن کرسی که دید او از کنیز / تا رسد در کام خود آن قحبه نیز
M5:1383
অর্থ · به زبانِ تو — আপনার ভাষা · AI
خاتون بر همان صندلی مخصوصی که دیده بود کنیز از آن استفاده میکند قرار گرفت تا او نیز بتواند به خواسته و شهوت خود دست یابد.
این بیت لحظهای کلیدی در داستان را به تصویر میکشد. خاتون که از روی کنجکاوی و شهوت، رابطهٔ پنهانی کنیز خود با خر را تماشا کرده، اکنون تصمیم گرفته است که خود آن عمل را تکرار کند. او با دقت تمام جزئیات ظاهری را تقلید میکند و بر همان «کرسی» یا تختی که ابزار کار کنیز بود، قرار میگیرد.
نکتهٔ مهم در این بیت، تأکید مولوی بر تقلید کورکورانه و ناقص است. خاتون فقط ظاهر ماجرا را دیده است (استفاده از کرسی) اما از «دقیقه» یا نکتهٔ ظریف و حیاتی آن، یعنی استفاده از کدو برای کنترل آلت خر، بیخبر است. این جهل به باطن و اکتفا به ظاهر، او را مستقیم به سوی هلاکت میبرد. مولوی با استفاده از واژهٔ تند «قحبه»، شدت سقوط اخلاقی خاتون و تسلط شهوت حیوانی بر او را نشان میدهد. این داستان در کل، هشداری است دربارهٔ پیروی از نفس امّاره و خطرات فهم سطحی و ناقص که به جای کامیابی، به نابودی میانجامد.
- کرسی
- در اینجا به معنی تخت، چهارپایه یا وسیلهای که برای انجام عمل به کار میرفت.
- کام
- آرزو، میل، خواستهٔ دل، شهوت.
- قحبه
- فاحشه، زن بدکاره. واژهای توهینآمیز برای تحقیر.
- نیز
- هم، همچنین.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.