Čitaj› Knjiga 1› Primjer Arapa: Ako bludničiš, bludniči sa slobodnom ženom, a ako kradeš, ukradi biser› Bejt 2822
M1:2822 — این سخن پایان ندارد ای غلام / روز بیگه شد حکایت کن تمام
M1:2822
Značenje · به زبانِ تو — Tvoj jezik · AI
مولانا بحث پیچیده‌ی فلسفی را قطع می‌کند و به حسام‌الدین می‌گوید که این مباحث انتها ندارد و بهتر است به اصل داستان برگردیم و آن را به پایان برسانیم.
این بیت یک نقطه‌ی عطف روایی در مثنوی است. مولانا پس از یک استطراد و بحث طولانی و عمیق در مورد رابطهٔ «جزء» و «کل» و تفاوت میان حقیقت و سایه، ناگهان رشته‌ی سخن را قطع می‌کند.
او خطاب به شاگرد و کاتب مثنوی، حسام‌الدین چلبی (که او را «غلام» می‌خواند)، می‌گوید که این مباحث نظری و فلسفی بی‌انتها هستند. عبارت «روز بیگه شد» هم معنای واقعی دارد (وقت تنگ است و روز در حال پایان یافتن است) و هم معنای استعاری (عمر کوتاه است و باید به اصل مطلب پرداخت). مولانا با این بیت، ساختار داستان‌گویی خود را به خواننده یادآوری می‌کند: هدف اصلی نقل «حکایت» است، نه غرق شدن در بحث‌های انتزاعی. این بیت نشان‌دهنده‌ی آگاهی او بر هنر روایت و لزوم بازگشت از حاشیه به متن اصلی برای پیشبرد داستان است.
- غلام
- در اینجا به معنی شاگرد، مرید و مخاطب خاص مولانا یعنی حسام‌الدین چلبی است.
- بیگه
- دیروقت، نزدیک به غروب، آخر روز.
- حکایت کن تمام
- داستان را کامل کن، بقیه‌ی قصه را بگو.
Этот теоретический разговор бесконечен; давай вернёмся к повествованию и закончим его, пока не стало слишком поздно.
Этот бейт — характерный для Руми приём, когда он прерывает собственное философское отступление, чтобы вернуться к основному сюжету. Непосредственно перед этими строками он рассуждал о сложной метафизической проблеме: как «часть» (например, душа человека) соотносится с «целым» (Богом). Он понимает, что такие рассуждения могут увести далеко и стать самоцелью.
Обращаясь к читателю (или к своему ученику Хусаму ад-Дину) как к «юноше» (ghulām), Руми напоминает и себе, и нам, что время ограничено («день клонится к закату»). Вместо того чтобы затеряться в бесконечных теоретических спорах, важнее завершить поучительную историю, которая и является главным инструментом передачи смысла. В этом проявляется прагматизм Руми как духовного наставника: рассказ и притча для него важнее абстрактной философии, поскольку они напрямую воздействуют на сердце.
- بیگه
- Вечер, позднее время дня. Буквально «не вовремя», но здесь означает конец дня, сумерки.
- غلام
- Буквально «раб», «слуга», но в поэтическом контексте часто используется как ласковое обращение к молодому человеку, ученику или последователю.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.