Čitaj› Knjiga 5› Priča o robinji koja je imala pohotne odnose sa magarcem svoje gospodarice, a naučila ga je, poput koze i medvjeda, ljudskim strastima, stavljajući mu tikvu na penis da ne pređe mjeru. Gospodarica je to otkrila, ali nije primijetila detalj s tikvom. Poslala je robinju pod izgovorom daleko, a zatim se spojila sa magarcem bez tikve i neslavno stradala. Robinja se vratila kasno i zavapila: "O, moja dušo i svjetlosti mojih očiju! Vidjela si penis, nisi vidjela tikvu! Vidjela si spolni organ, a nisi vidjela ono drugo!" Svaki manjkav je proklet, tj. svaka manjkava spoznaja i razumijevanje je prokletstvo, inače vanjski manjkavi (tjelesno) nisu prokleti, nego su milostivi. Pročitajte: "Nema grijeha na slijepcu" – time se negira grijeh, prokletstvo, ukor i gnjev.› Bejt 1421
M5:1421 — ظاهر صنعت بدیدی زوستاد / اوستادی برگرفتی شاد شاد
M5:1421
Značenje · به زبانِ تو — Tvoj jezik · AI
این بیت به کسی اشاره دارد که با دیدن ظاهرِ کار یک استاد، مغرور شده و بدون درک عمق و رازهای آن، خود را شادمانه استاد میپندارد و ادعای استادی میکند.
این بیت در ادامهی داستان کنیزک و خاتون است. کنیزک با استفاده از یک کدو، روشی برای آمیزش با خر ابداع کرده بود که آسیبی به او نمیرساند. خاتون که تنها ظاهر عمل را دیده بود و از «دقیقه» و نکتهی ظریفِ کدو بیخبر بود، تلاش کرد از او تقلید کند و در این راه جان خود را از دست داد.
مولانا از این داستان نتیجهای کلی میگیرد: خاتون نماد تمام کسانی است که به ظواهر دین، عرفان و معرفت بسنده میکنند. آنها کار یک «استاد» یا یک عارف کامل را میبینند اما به راز و رمز و باطن آن پی نمیبرند. با دیدن همین پوستهی بیرونی، شادمانه گمان میکنند که خود نیز به مقام استادی رسیدهاند و میتوانند همان کار را تکرار کنند. این شادمانی، ناشی از جهل و غرور است و سرانجامی جز هلاکت معنوی (و در داستان، هلاکت جسمی) ندارد.
این بیت هشداری است علیه شاگردیِ ناقص و ادعاهای بیاساس در مسیر معنوی. راه سلوک پر از جزئیات و ظرایفی است که از چشم مبتدی پنهان میماند. تقلید کورکورانه و سطحینگری، بدون راهنمایی یک استاد حقیقی و بدون درک کاملِ «چرا» و «چگونه»ی اعمال او، خطری مهلک است.
- صنعت
- در اینجا به معنی هنر، فن، مهارت و شگرد خاص
- زوستاد
- مخفف «از استاد»
- اوستادی برگرفتن
- ادعای استادی کردن، خود را استاد پنداشتن
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.