Leer› Libro 1› La razón de la privación de los infelices en ambos mundos: 'Perdieron este mundo y el del Más Allá'› Verso 2493
M1:2493 — آن حکیمش گفت کز جذب سما / از جهات شش بماند اندر هوا
M1:2493
Significado · به زبانِ تو — Tu idioma · AI
فیلسوف در جواب توضیح می‌دهد که زمین به دلیل جاذبه‌ی یکسان آسمان از شش جهت (بالا، پایین، چپ، راست، جلو، عقب)، در مرکز معلق مانده و سقوط نمی‌کند.
این بیت بخشی از یک تمثیل برای توضیح وضعیت روحی انسان‌های گمراه و محروم است. مولانا داستان را با طرح یک پرسش کیهان‌شناسی به سبک قدما آغاز می‌کند: چرا کُره‌ی زمین در فضای خالی معلق است و به بالا یا پایین حرکت نمی‌کند؟
در این بیت، پاسخ اولین «فیلسوف» (حکیم) بیان می‌شود. بر اساس هیئت بطلمیوسی، زمین مرکز عالم است و افلاک به دور آن می‌چرخند. این فیلسوف دلیل معلق ماندن زمین را «جذب سما» یا نیروی کشش آسمان می‌داند. او معتقد است که آسمان از تمام شش جهت (جهات شش) به یک اندازه زمین را به سوی خود می‌کشد و این توازن نیروها باعث می‌شود که زمین دقیقاً در مرکز، ثابت و معلق بماند.
نکته‌ی مهم این است که مولانا این نظریه را فقط برای این مطرح می‌کند که بلافاصله در ابیات بعدی، نظریه‌ی متضاد آن یعنی «دفع» را به عنوان تمثیل اصلی خود به کار گیرد. بنابراین، این بیت مقدمه‌ای برای رسیدن به این نکته‌ی عرفانی است که همان‌طور که آسمانِ پاک، زمینِ تیره را از خود می‌راند، مردان کامل و اهل معنا نیز با نیروی معنوی خود، فرعون‌صفتان و منکران را از خود دفع می‌کنند و آن‌ها را در گمراهی معلق و سرگردان رها می‌کنند.
- حکیم
- فیلسوف، دانشمند علوم عقلی در قدیم
- جذب
- کشش، جاذبه، به سوی خود کشیدن
- سما
- آسمان
- جهات شش
- شش جهت اصلی: بالا، پایین، پیش، پس، راست، چپ
- اندر
- در، داخلِ
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.