Leer› Libro 5› La historia de la vaca que está sola en una gran isla; Dios Todopoderoso llena esa gran isla de plantas y flores que son el pasto de la vaca. Por la noche, la vaca se lo come todo y engorda como una montaña. Por la noche, no puede dormir por la preocupación y el miedo de que 'he pastado todo el campo, ¿qué comeré mañana?' De esta preocupación, adelgaza. Por la mañana, se levanta y encuentra todo el campo más verde y denso que el día anterior; vuelve a comer y engorda. Por la noche, la misma preocupación la invade. Así ha visto durante años, y no confía› Verso 2861
M5:2861 — نفس آن گاوست و آن دشت این جهان / کاو همی لاغر شود از خوف نان
M5:2861
Significado · به زبانِ تو — Tu idioma · AI
مولانا در این بیت، تمثیل گاو و مرتع را تفسیر میکند: نفسِ انسان مانند آن گاو است و این جهان همچون آن جزیره، که نفس به خاطر ترس از تمام شدن روزی، دائماً در اضطراب و نگرانی به سر میبرد.
این بیت، گرهگشایی تمثیل «گاو در جزیره» است که مولانا در بخش ۱۲۵ دفتر پنجم مطرح میکند. او به صراحت میگوید که آن گاو، نماد «نفس» (nafs) یا همان جنبهٔ حیوانی و خواستههای سیریناپذیر وجود انسان است و آن دشت پهناور و پر از علف، نماد این «جهان» و نعمتهای مادی آن است.
نکتهٔ اصلی داستان این است که گاو هر روز از نعمتهای فراوان جزیره میخورد و فربه میشود، اما شبهنگام از ترس اینکه فردا چه خواهد خورد، از غصه لاغر و ضعیف میشود. این چرخه سالهاست که تکرار میشود و گاو با وجود تجربهٔ مکررِ لطف خداوند و پر شدن دوبارهٔ دشت، هرگز به رزاق بودن او اعتماد نمیکند. مولانا این حالت را به وضعیت انسانهایی تشبیه میکند که با وجود برخورداری همیشگی از روزی و نعمت، دائماً نگران آینده و «ترس از نان» هستند. این «خوف نان» نماد تمام اضطرابهای ما برای تأمین آیندهٔ مادی است؛ ترسی که مانع از آرامش و توکل میشود و انسان را، همچون آن گاو، در چرخهای از حرص و نگرانی اسیر میکند.
- نفس
- در عرفان، به جنبهٔ حیوانی و غریزی وجود انسان گفته میشود که منشأ خواستههای مادی و شهوانی است.
- کاو
- مخفف «که او».
- همی
- پیشوندی برای استمرار فعل در فارسی قدیم، معادل «مداوم، پیوسته».
- خوف
- ترس، بیم، وحشت.
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.