بود بازرگان و او را طوطیی — M1:1553 · مثنوی معنوی

قرائت› دفتر ۱› بخش ۸۴ - قصهٔ بازرگان کی طوطی محبوس او، او را پیغام داد به طوطیان هندوستان هنگام رفتن به تجارت› بیت ۱۵۵۳

بود بازرگان و او را طوطییدر قفس محبوس زیبا طوطیی

بازرگانی بود که طوطی‌ای داشت،یک طوطی زیبا که در قفسی زندانی بود.

این بیت، آغاز داستان «بازرگان و طوطی» است و شخصیت‌های اصلی یعنی یک تاجر و طوطی زیبای او را که در قفس اسیر است، معرفی می‌کند.

M1:1553

❋ ❋ ❋

شرح و معنا · به زبانِ تو — AI

فارسی from context AI draft

بازرگانی بود که طوطی‌ای داشت،یک طوطی زیبا که در قفسی زندانی بود.

این بیت، صحنۀ آغازین یکی از مشهورترین داستان‌های مثنوی را ترسیم می‌کند. مولانا با زبانی ساده و روایی، ما را با دو شخصیت اصلی آشنا می‌کند: یک بازرگان، که نماد انسان دنیوی و صاحب اختیار است، و یک طوطی زیبا که در قفس او اسیر است.

نکتۀ کلیدی در این بیت، تقابل میان «زیبایی» طوطی و وضعیت «محبوس» بودن اوست. این طوطی صرفاً یک پرنده نیست؛ او نماد «روح» یا «جان» انسان است که با وجود اصل آسمانی و زیبای خود، در قفس تن و تعلقات دنیوی گرفتار شده است. بازرگان نیز نمایندهٔ آن وجه از وجود ماست که به امور مادی، سفر و تجارت مشغول است و از اسارت روح خود غافل است.

این داستان، مانند بسیاری از حکایت‌های مثنوی، یک تمثیل عرفانی است. قفس، نماد جسم و دنیای مادی است و طوطی، روح مشتاق آزادی و بازگشت به اصل و وطن معنوی خویش (هندوستان) است. مولانا با این مقدمۀ ساده، زمینه را برای طرح پرسش‌های عمیق دربارۀ ماهیت آزادی، اسارت، و راه رهایی روح فراهم می‌کند.

واژه‌های دشوار

محبوس: زندانی، اسیر، در حبس

gemini-2.5-pro

❋

گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات

گفتگوی تو تا وقتی عمومی‌اش نکنی، فقط روی همین دستگاه می‌ماند.

پرسش‌های خوانندگان

هنوز پرسشی به‌اشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.

M1:1553 — بود بازرگان و او را طوطیی / در قفس محبوس زیبا طوطیی

شرح و معنا · به زبانِ تو — AI

گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات

پرسش‌های خوانندگان0

پرسش‌های خوانندگان