قرائت› دفتر ۱› بخش ۱۳۱ - در بیان آنک چنانک گدا عاشق کرمست و عاشق کریم، کرمِ کریم هم عاشق گداست اگر گدا را صبر بیش بود کریم بر در او آید و اگر کریم را صبر بیش بود گدا بر در او آید اما صبر گدا کمال گداست و صبر کریم نقصان اوست› بیت ۲۷۵۸
M1:2758 — وانک جز این دوست او خود مردهایست / او برین در نیست نقش پردهایست
M1:2758
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
کسی که این عشق و نیاز متقابل میان بخشنده (خدا) و نیازمند (بنده) را درک نمیکند، از نظر معنوی مرده است و حضوری واقعی در درگاه حق ندارد، بلکه همچون نقشی بیروح بر پرده است.
این بیت در ادامهٔ این بحث است که بخشندگیِ خداوند (جود) به نیازمندان محتاج است، همانطور که نیازمندان به او محتاجاند. این یک عشق و نیاز دوطرفه است. مولوی میگوید کسی که این حقیقت را درک نمیکند و رابطهای جز این با خداوند دارد، از حیات معنوی بیبهره است. چنین شخصی در «آستانهٔ» این رابطهٔ زنده و پویا میان خالق و مخلوق حضور ندارد.
تشبیه «نقش پرده» بسیار گویاست. یک تصویر روی پرده یا فرش، ظاهری از یک انسان یا موجود زنده را دارد، اما فاقد روح، حرکت و آگاهی است. کسی که این عشق متقابل را نمیفهمد، ممکن است در ظاهر اهل دین و عبادت باشد، اما در باطن، ارتباطی واقعی و زنده با خداوند برقرار نکرده و وجودش صرفاً یک صورت بیمعناست.
- جز این دوست
- جز این رابطهٔ عاشقانه و دوطرفه (میان بخشنده و گدا)
- برین در
- در این درگاه، در آستانهٔ این حقیقت
- نقش پردهایست
- تصویری بیجان بر روی یک پرده یا پارچه است
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.