قرائت› دفتر ۲› بخش ۲۶ - فرمودن والی آن مرد را کی این خاربن را کی نشاندهای بر سر راه بر کن› بیت ۱۲۸۶
M2:1286 — اسپ داند اسپ را کو هست یار / هم سواری داند احوال سوار
M2:1286
شرح و معنا · به زبانِ تو — AI
Este verso afirma que los semejantes se reconocen entre sí: un ser puramente físico (un caballo) reconoce a otro, y un ser espiritual (un jinete) reconoce a otro.
Rumi introduce aquí una de sus metáforas centrales: la relación entre el cuerpo y el alma, o entre la percepción sensorial y la percepción espiritual. El verso establece una analogía basada en el principio de que «lo semejante conoce a lo semejante».
En el primer hemistiquio, «Un caballo conoce a otro caballo», Rumi se refiere al mundo de los sentidos y del instinto. Los caballos, como criaturas de la tierra (khākī), se reconocen por su naturaleza compartida. En el contexto de los versos circundantes, el «caballo» simboliza el ojo físico (chashm-i ḥiss), la percepción sensorial que solo ve lo material, como la hierba y el camino terrenal.
El segundo hemistiquio, «como un jinete conoce el estado de otro jinete», eleva la analogía al plano espiritual. El «jinete» (sawār) es la luz de Dios (nūr-i Ḥaqq), el intelecto divino o el alma iluminada que guía al cuerpo. Así como un jinete experto comprende la habilidad, la intención y el estado interior de otro, aquellos que poseen visión espiritual pueden reconocerse mutuamente. Este verso prepara el argumento de que la percepción sensorial (el caballo) es inútil y desorientada a menos que sea guiada por la percepción espiritual (el jinete), que es la única que puede conocer el verdadero camino (shāh-rāh) hacia Dios.
- احوال
- Plural de *ḥāl*. Se refiere a los estados interiores, condiciones espirituales o circunstancias de una persona. Aquí implica una comprensión profunda que va más allá de la apariencia externa.
- سوار
- Jinete, caballero. En la simbología de Rumi, representa el alma, el intelecto espiritual o la luz divina que debe guiar y dominar al cuerpo (el caballo).
- یار
- Amigo, compañero, par. En este contexto, significa «de la misma especie» o «compatible», alguien con quien se comparte una naturaleza fundamental.
هر موجودی، همنوع و همجنس خود را میشناسد. همانطور که اسب زبان اسب را میفهمد و سوارکار زبان سوارکار را، عالم حس نیز عالم حس را درک میکند و عالم معنا، عالم معنا را.
این بیت یک اصل کلی را بیان میکند: «همجنس با همجنس پرواز میکند». مولانا با آوردن دو مثال ملموس، این قاعده را روشن میسازد. اسب، به عنوان یک حیوان، با اسبی دیگر ارتباط برقرار میکند و زبان او را میفهمد. سوارکار نیز که از مرتبهای بالاتر و دارای عقل و مهارت است، میتواند تواناییها و وضعیت یک سوارکار دیگر را ارزیابی کند.
این بیت، مقدمهای است برای تمثیل اصلی که در ابیات بعدی آشکار میشود. در این تمثیل، «اسب» نماد حواس ظاهری و جسم انسان است و «سوار» نماد نور الهی، عقل، یا روح. همانطور که اسب فقط میتواند با دنیای حسی و مادی (علفزار و اسبهای دیگر) ارتباط بگیرد، حواس پنجگانهی ما نیز تنها قادر به درک جهان مادی هستند. چشم حسی (چشم خاکی) فقط خاک را میبیند.
در مقابل، «سوار» یا همان نور حق، از جنس دیگری است و به عالمی فراتر از ماده تعلق دارد. اوست که میتواند راه را از بیراهه تشخیص دهد و اسبِ حواس را در مسیر درست هدایت کند. پیام مولانا این است که برای درک حقایق معنوی، نمیتوان به حواس ظاهری اکتفا کرد؛ بلکه به چشم و ادراکی از جنس همان حقایق نیاز است، یعنی «چشم بادبین» که در بیت قبل به آن اشاره شد.
- کو
- مخفف «که او»
- احوال
- جمعِ حال؛ وضعیت، حال و روز
گفتگو — دربارهٔ این بیت بپرس — پاسخ از دل مثنوی، با ارجاع به ابیات
گفتگوی تو تا وقتی عمومیاش نکنی، فقط روی همین دستگاه میماند.
پرسشهای خوانندگان0
هنوز پرسشی بهاشتراک گذاشته نشده — اولین نفر باش.