M1:454 — ظاهر نُقره گر اسپید‌ست و نو / دست و جامه می‌سیه گردد ازو

这句诗出自一个长篇故事，讲述一位心怀叵测的大臣伪装成虔诚的基督徒，意图从内部瓦解基督教。鲁米在此用了一系列比喻来揭示这位大臣言行的欺骗性：他的话语表面上甜蜜如蜜糖水，实则掺杂了致命的毒药；他外在的教诲催人向道，内在的影响却使人灵性萎靡。

这句诗是其中一个核心比喻。白银（نُقره）在铸造或处理过程中会产生一层黑色的氧化物（氧化银），触摸它会弄脏手和衣服。鲁米借用这个日常观察，精妙地阐释了“表里不一”的道理。白银本身色泽光亮、洁白如新（اسپید‌ست و نو），象征着大臣伪善的、吸引人的外表——他虔诚的言辞、苦行的姿态。然而，与他深入接触的实际后果，却是精神上的“被染黑”（می‌سیه گردد）——信众的信仰被侵蚀，心灵被引入歧途。

此处的重点在于“显”与“隐”、“外”与“内”的对比。它警告求道者，不要仅仅被人或教义光鲜的外表所迷惑，而应审视其真正的“效果”（اثر）和“作为”（فعل）。紧随其后的诗句，如火焰虽红亮却能熏黑一切，闪电虽明亮却会“盗走”视力，都反复强调了同一主题：真正的智慧在于能洞察事物本质，而非停留在其诱人的表象。

مولانا برای روشن کردن ماهیت فریبکارانه‌ی وزیر، از یک مثال ساده و ملموس استفاده می‌کند. وزیر، مانند قطعه‌ای نقره‌ی نو و درخشان، ظاهری جذاب، پاک و معنوی دارد. سخنان او شیرین و خیرخواهانه به نظر می‌رسند. اما این فقط ظاهر ماجراست.

همانطور که دست زدن به نقره، با وجود ظاهر سفیدش، به مرور لکه‌ای سیاه بر دست و جامه باقی می‌گذارد، تعالیم پنهانی و تأثیر واقعی وزیر نیز روح و جان پیروانش را تیره و آلوده می‌سازد. او در ظاهر مردم را به سوی خدا دعوت می‌کند (ظاهر سفید)، اما در باطن، ایمان و نیروی معنوی آن‌ها را نابود می‌کند (اثر سیاه). این بیت بر قاعده‌ی مهمی در عرفان تأکید دارد: نباید فریب ظاهر را خورد و برای شناخت حقیقت، باید به «اثر» و نتیجه‌ی یک پدیده یا یک شخص توجه کرد، نه صرفاً به حرف‌ها و صورت بیرونی او.