M1:485 — ترک دنیا هر که کرد از زُهدِ خویش / بیش آید پیش او دنیا و بیش‌

这句诗出自一个更大的段落，鲁米在其中模仿了一位奸诈大臣扭曲福音教义的手法。大臣罗列了一系列看似深刻却相互矛盾的灵性指令，旨在让寻求真理的基督徒陷入困惑与瘫痪。此处的“弃世反被世俗追”便是其中一条指令。

在苏菲主义的语境中，这句诗道出了一个真实的悖论。真正的弃世（zuhd）并非源于对世界的憎恶，而是源于对更高真实的热爱。当一个人内心不再为世俗的得失所牵绊时，他反而可能在世俗事务中获得意想不到的成功。世界就像一个影子：你追它，它就跑；你背向它，它就追你。这种现象本身是中性的，但那位奸诈的大臣将其孤立地提出来，作为一条绝对的法则，意在搅乱听者的心绪，让他们在“弃”与“不弃”之间摇摆不定，从而失去内在的定力。

鲁米在此处的真正目的，是揭示断章取义的危险。任何灵性真理，如果脱离了具体的情境和个人的内在状态（ḥāl），都可能变成误导人的教条。这位大臣的“教诲”之所以邪恶，正是因为他将这些复杂的灵性动态简化为一个个孤立的、相互冲突的口号，使人无法找到一条连贯的道路。

این بیت بخشی از داستان «وزیر نصرانی» است که برای گمراه کردن مسیحیان، تعالیم انجیل را به شکلی متناقض و گیج‌کننده تفسیر می‌کند. او مجموعه‌ای از دستورالعمل‌های معنوی را پشت سر هم ردیف می‌کند که هر یک، دیگری را نقض می‌کند. این بیت یکی از آن دستورهاست.

مضمون بیت یک اصل شناخته‌شده در عرفان و زهد است: کسی که خالصانه و برای خدا از دنیا چشم‌پوشی می‌کند، دنیا خود به دنبال او می‌آید. این پاداشی است که خداوند برای زاهد در همین جهان در نظر می‌گیرد و همچنین آزمایشی است برای سنجش صداقت او. اما مولانا این اصل را در اینجا نه به عنوان یک حقیقت مستقل، بلکه به عنوان یکی از حلقه‌های زنجیره‌ی تعالیم ضد و نقیض وزیر بیان می‌کند. هدف وزیر این است که با طرح چنین پارادوکس‌هایی، ذهن پیروان را آشفته سازد و آنها را از یافتن یک راه معنوی روشن و واحد باز دارد. بنابراین، معنای این بیت در این بخش از مثنوی، بیش از آنکه یک توصیه عرفانی باشد، نمونه‌ای از «تخلیط» یا درهم‌آمیزی حقیقت و شبهه برای ایجاد سرگردانی است.