Lire› Livre 3› Comparer le Coran glorieux au bâton de Moïse, montrer la mort du Prophète, que la paix soit sur lui, comme le sommeil de Moïse, et comparer ceux qui cherchent à altérer le Coran aux deux jeunes magiciens qui tentèrent d'emporter le bâton lorsqu'ils trouvèrent Moïse endormi› Verset 1223
M3:1223 — آنک دل بیدار دارد چشم سر / گر بخسپد بر گشاید صد بصر
M3:1223
Sens · به زبانِ تو — Votre langue · AI
کسی که به آگاهی درونی و قلبی رسیده است، حتی وقتی چشمان ظاهری‌اش در خواب است، از طریق بصیرت باطنی خود، حقایق بسیاری را می‌بیند.
این بیت یک اصل مهم عرفانی را بیان می‌کند که از داستان خواب حضرت موسی الهام گرفته شده است. دو ساحر جوان برای دزدیدن عصای موسی می‌آیند و او را در ظاهر خفته می‌یابند. اما مولانا توضیح می‌دهد که این خواب، خواب غفلت نیست. خواب پیامبران و اولیای الهی تنها استراحت جسم است، در حالی که «دل» یا مرکز آگاهی و شهود آن‌ها همواره بیدار و به منبع هستی متصل است.
مولانا میان دو نوع دیدن تمایز قائل می‌شود: «چشم سر» که به دنیای مادی و ظواهر می‌نگرد و «بصر» یا چشم دل (بصیرت) که حقایق معنوی و باطنی را درک می‌کند. برای انسان‌های معمولی، با بسته شدن چشم سر در خواب، آگاهی نیز متوقف می‌شود. اما برای «اهل دل»، بسته شدن چشم ظاهر، فرصتی برای گشوده شدن صدها چشم باطن است. این خواب، حجاب‌های دنیای مادی را کنار می‌زند و به آن‌ها اجازه می‌دهد تا با وضوح بیشتری عالم معنا را مشاهده کنند. این همان حالتی است که در حدیث منسوب به پیامبر اسلام (ص) نیز آمده است: «تَنامُ عَیْنایَ وَ لا یَنامُ قَلْبی» (چشمانم می‌خوابند ولی دلم بیدار است) که مولانا چند بیت بعد به آن اشاره می‌کند.
- آنک
- آن کسی که، آنکه
- چشم سر
- چشم ظاهری، چشم فیزیکی
- بخسپد
- بخوابد (فعل در زمان مضارع التزامی)
- بصر
- بینایی، بینش، چشم باطن، بصیرت
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.