पढ़िए› दफ़्तर 1› उस संत का राजा से एकांत में दासी के रोग का पता लगाने का आग्रह करना› शेर 153
M1:153 — خار در پا شد چنین دشواریاب / خار در دل چون بود؟ وا دِه جواب
M1:153
अर्थ · به زبانِ تو — आपकी भाषा · AI
اگر یافتن و بیرون کشیدن یک خار کوچک از پا اینقدر سخت و نیازمند دقت است، تصور کن یافتن و درمان کردن رنجی پنهان در دل چقدر دشوارتر خواهد بود.
مولانا با یک تشبیه بسیار ملموس، ظرافت و دشواری کار طبیب الهی (پیر) را در شناختن دردهای روحی نشان میدهد. همانطور که پیدا کردن سرِ یک خار کوچک در پا، کاری دقیق و نیازمند حوصله است، یافتن ریشۀ یک رنج عاطفی یا یک عشق پنهان در دل، به مراتب پیچیدهتر و سختتر است.
این بیت، کار حکیم را در داستان توجیه و ستایش میکند. او با مهربانی و زیرکی، نبض کنیزک را گرفته و با پرسشهای غیرمستقیم، همچون کسی که با نوک سوزن دنبال خار میگردد، به دنبال سرنخ آن «خارِ دل» است. این خار، همان راز عشق کنیزک به زرگر سمرقندی است که علت اصلی بیماری اوست. مولانا به ما یادآوری میکند که دردهای باطنی، برخلاف زخمهای ظاهری، به سادگی دیده یا بیان نمیشوند و شفای آنها نیازمند یک راهنمای دانا و صبور است که بتواند به اعماق روح نفوذ کند.
در نگاهی وسیعتر، این «خارِ دل» نماد هر نوع تعلق، رنج، یا عقدهٔ روانی پنهانی است که انسان را از درون بیمار میکند و آرامش او را میگیرد. همانگونه که یک خار کوچک در پا تمام بدن را متأثر میکند، یک غم نهفته در دل نیز میتواند کل زندگی فرد را مختل سازد. بنابراین، شناخت و بیرون کشیدن این خارها، اولین و حیاتیترین قدم در مسیر سلامت روح و خودشناسی است.
- دشواریاب
- چیزی که به سختی پیدا میشود، کمیاب
- وا دِه جواب
- پاسخ بده، جوابش را بگو
Discussion — Ask about this beyt — answered from the Masnavi, every verse cited
Your conversation stays on this device unless you share it.
What readers asked0
No questions shared yet — yours could be the first.